ΟΙ ΕΠΙΠΛΟΚΕΣ ΛΟΓΩ ΤΗΣ ΠΤΩΣΗΣ ΤΗΣ ΛΙΡΑΣ
Η κατάρρευση του νομίσματος δημιουργεί προβλήματα στην εύρεση ενοικιαστών για τα εμπορικά ακίνητα – αφού οι περισσότεροι επιχειρηματίες πληρώνουν τα ενοίκια σε ευρώ ή σε δολάρια, ενώ εισπράττουν λίρες. Στα πλαίσια αυτά, οι τιμές άρχισαν ήδη να μειώνονται, αφού διαφορετικά πολλοί ενοικιαστές θα χρεοκοπούσαν – με διάφορους τρόπους, όπως με το «πάγωνα της ισοτιμίας» του δολαρίου στο 1,95 (από περίπου 2,20 σήμερα).
Μία επόμενη «επιπλοκή» αφορά τις εταιρείες ακινήτων (Real Estate), τα χρέη των οποίων σε συνάλλαγμα, τα οποία είναι ληξιπρόθεσμα εντός του 2014, φτάνουν στα 101,3 δις $ – έχουν τετραπλασιαστεί δηλαδή, σύμφωνα με την κεντρική τράπεζα της χώρας. Ως εκ τούτου, η μετοχή της εταιρείας ακινήτων «Sinpas», για παράδειγμα, έχει χάσει το 50% της αξίας της από το Μάιο, όπου ξεκίνησε η πτώση της λίρας.
Η σημαντικότερη βέβαια επιπλοκή της πτώσης της λίρας είναι η αύξηση του τεράστιου εξωτερικού χρέους της Τουρκίας (γράφημα), δημοσίου και ιδιωτικού, σε όρους λίρας – οπότε η ανάλογη αύξηση του δείκτη χρέος/ΑΕΠ, σε όρους δολαρίου ή ευρώ.
.

Το εξωτερικό χρέος της Τουρκίας
.
Για παράδειγμα, με την ισοτιμία δολάριο προς λίρα στο 1,95 το εξωτερικό χρέος της Τουρκίας σε λίρες ήταν 741 δις – ενώ με την σημερινή ισοτιμία (2,20) το χρέος έφτασε στα 836 δις λίρες. Αυξήθηκε δηλαδή κατά περίπου 13% σε όρους λίρας, απλά και μόνο από την πτώση της ισοτιμίας – κάτι που θα έπρεπε να προβληματίσει τους «οπαδούς» της δραχμής στην Ελλάδα, ειδικά κάτω από τις σημερινές συνθήκες που επικρατούν στον πλανήτη.
Η ιλιγγιώδης πάντως αύξηση της ποσότητας χρήματος στη χώρα (πληθωρισμός), καθώς επίσης η υπερβολική κλιμάκωση των δανείων προς τον ιδιωτικό τομέα (υπερδιπλασιασμός μέσα σε ελάχιστα χρόνια), θα δημιουργήσουν ένα ακόμη πρόβλημα: την κατάρρευση των τραπεζών.
.

Δάνεια προς τον ιδιωτικό τομέα στη Τουρκία
.
Εάν συμβεί κάτι τέτοιο, το οποίο φυσικά δεν ευχόμαστε, η Τουρκία δεν θα αποφύγει το μοιραίο – ενώ θα ήταν σωστό να περιορίσουν οι ελληνικές τράπεζες, καθώς επίσης οι επιχειρήσεις, την έκθεση τους στην αγορά της γειτονικής χώρας.
Τυχόν επιδείνωση δε της κατάστασης στην Ουκρανία, παράλληλα με τις δυσκολίες της Κίνας (ραγδαία μείωση των εξαγωγών της κατά -18,1% και ρεκόρ εμπορικού ελλείμματος), θα εντείνει τα προβλήματα της τουρκικής οικονομίας και του νομίσματος της – πόσο μάλλον με τον πλανήτη στο έλεος των τοκογλύφων και των κεντρικών τραπεζών.
.
ΕΠΙΛΟΓΟΣ
Για πολλούς παρατηρητές, το μεγαλύτερο πρόβλημα της Τουρκίας είναι ο πρωθυπουργός της – ο οποίος πρωταγωνιστεί σε πολλά σκάνδαλα διαπλοκής και διαφθοράς, τα οποία έχουν δημοσιοποιηθεί τον τελευταίο καιρό.
Στο γράφημα που ακολουθεί φαίνεται πως μειώνεται η αποδοχή του (πράσινη γραμμή), ενώ αυξάνεται η απόρριψη του έργου του (κόκκινη γραμμή) εκ μέρους των Πολιτών της χώρας – με βάση μία πρόσφατη δημοσκόπηση (η μπλε γραμμή αφορά αυτούς που δεν απάντησαν)
.

.
Οι τοποθετήσεις του δε εναντίον ορισμένων επιχειρηματιών, όπως οι κατηγορίες για προδοσία του προέδρου της «Tüsiad», επειδή ανέφερε πως η οικονομία της Τουρκίας χάνει την εμπιστοσύνη των ξένων επενδυτών, δυσχεραίνουν την κατάσταση – πόσο μάλλον σε ένα κράτος που αξιωματικοί και δημοσιογράφοι κλείνονται στις φυλακές, με εντελώς αδιαφανείς διαδικασίες.
Σε κάθε περίπτωση, οι υποστηρικτές του πρωθυπουργού ήταν στο 43,5% το Φεβρουάριο, έναντι 59,1% στα τέλη του 2012. Βέβαια, πολλά θα εξαρτηθούν από τις δημοτικές εκλογές, οι οποίες θα λάβουν χώρα στις 30 Μαρτίου – όπου, εάν τα ποσοστά είναι υψηλά, ο πρωθυπουργός θα επιμείνει στο σχέδιο του να είναι υποψήφιος πρόεδρος της Τουρκίας, με συνταγματικές αλλαγές που θα αυξήσουν την ισχύ του προέδρου, σε επίπεδα αντίστοιχα με αυτά των Η.Π.Α.
Φυσικά για να συμβεί κάτι τέτοιο απαιτείται είτε η υπερκομματική συμφωνία, είτε ένα λαϊκό δημοψήφισμα – όπου θα έπρεπε περισσότερο από το 50% του πληθυσμού να ταθεί υπέρ της αλλαγής του συντάγματος. Εν τούτοις, η συχνότητα των σκανδάλων διαπλοκής και διαφθοράς το τελευταίο χρονικό διάστημα, «προμηνύουν» μεγάλες κοινωνικές αναταραχές και εξεγέρσεις – οι οποίες θα δυσκόλευαν τον μεγαλομανή, διεφθαρμένο πρωθυπουργό, μη επιτρέποντας του να μείνει στο απυρόβλητο και να καταστρέψει εντελώς την οικονομία της χώρας του.
.
Βασίλης Βιλιάρδος, για το Analyst.gr
Επισκεφθείτε το Blog του συγγραφέα. Πατήστε εδώ.
