.
Επιγραμματικά, το απόλυτο θεμέλιο της οικονομίας είναι η ενέργεια, αφού χωρίς ενέργεια δεν παράγεται κανένα προϊόν – ενώ το πιο σημαντικό είναι το ότι, μία μείωση της προσφοράς ενέργειας κατά 10%, παράγει μία μείωση του ΑΕΠ κατά επίσης 10%.
Από την άλλη πλευρά, δεν τρώμε λαχανικά αλλά τρώμε πετρέλαιο – λόγω του ότι το πετρέλαιο χρησιμοποιείται για τη δημιουργία αζωτούχων λιπασμάτων (διαδικασία Haber-Bosch που εφευρέθηκε στον 1ο Παγκόσμιο Πόλεμο, πηγή).
Χωρίς τα λιπάσματα, η ικανότητα παραγωγής λαχανικών επαρκεί το περισσότερο για 2 δισεκατομμύρια ανθρώπους – ενώ είμαστε πια 8 δισεκατομμύρια. Επομένως, εάν χαθεί το 20% της παγκόσμιας παραγωγής λιπασμάτων λόγω του πολέμου του Ιράν, χάνουμε τρόφιμα για το 20% των ανθρώπων του πλανήτη – γεγονός που σημαίνει ότι, θα προκαλούταν ένας παγκόσμιος λιμός άνευ προηγουμένου.
Όσον αφορά τώρα τη σύγχρονη υψηλή τεχνολογία, είναι απαραίτητο το ήλιον – αφού δεν υπάρχει άλλο στοιχείο που να μπορεί να το αντικαταστήσει επαρκώς, στις ακραίες χαμηλές θερμοκρασίες που απαιτεί. Το ήλιον όμως δεν μπορεί να αποθηκευτεί, αλλά εξατμίζεται μέσα από οποιοδήποτε δοχείο σε ένα ή δύο μήνες – οπότε, μόλις διακοπεί η προσφορά, οι βιομηχανίες που το χρησιμοποιούν, καταρρέουν.
Το ήλιον δε, παράγεται κυρίως ως υποπροϊόν κατά την εξόρυξη και επεξεργασία του φυσικού αερίου, επειδή είναι παγιδευμένο σε υπόγεια κοιτάσματα – ενώ ο κυριότερος παραγωγός είναι το Κατάρ, επίσης όμως η Ρωσία, οι ΗΠΑ και η Αλγερία.
Τι συμβαίνει σήμερα; Σε γενικές γραμμές, περίπου το 20% του παγκόσμιου υγροποιημένου φυσικού αερίου λείπει από την προσφορά – σε μεγαλύτερο βαθμό το ήλιον. Μαζί με την απώλεια τώρα του πετρελαίου από το Στενό του Hormuz, καθώς επίσης των άλλων προβλημάτων των αλυσίδων εφοδιασμού, θα μπορούσε σημειωθεί πτώση της παγκόσμιας προσφοράς ενέργειας κατά 10% — κάτι που θα συνεπαγόταν μια μείωση του ΑΕΠ κατά 10%.
Στα πλαίσια αυτά, οι εργαζόμενοι δεν θα μπορούν να μετακυλήσουν τις αυξήσεις στις τιμές του πετρελαίου, επιτυγχάνοντας υψηλότερους μισθούς – ούτε πολλές επιχειρήσεις στους καταναλωτές.
Επομένως, παρά την άνοδο των τιμών της ενέργειας και ορισμένων πρώτων υλών που θα προκαλέσουν αρχικά πληθωρισμό*, η ζήτηση θα μειωθεί – οπότε οι επιχειρήσεις θα μειώσουν τις τιμές των προϊόντων τους, ελπίζοντας να διατηρήσουν τους πελάτες και το τζίρο τους.
Επειδή όμως θα κάνουν όλοι το ίδιο, το αποτέλεσμα θα είναι να ακολουθήσει τον πληθωρισμό ο αποπληθωρισμός, δηλαδή η πτώση των τιμών – βασικό χαρακτηριστικό του οποίου είναι η κατακόρυφη άνοδος των χρεών, ως προς τα εισοδήματα.
Εδώ υπεισέρχεται το παράδοξο του Fisher (ανάλυση), όπου όσο περισσότερα πληρώνουν οι οφειλέτες, τόσο περισσότερα χρωστούν – αφού το πραγματικό βάρος αυξάνεται, καθώς μειώνεται το επίπεδο των τιμών. Το γεγονός αυτό είναι η γενεσιουργός αιτία των Μεγάλων Υφέσεων – κάτι που δεν θα αποφευχθεί, εάν συνεχισθεί ο πόλεμος του Ιράν.
Ένα τέτοιο ενδεχόμενο, θα ήταν φυσικά θανατηφόρο για την υπερχρεωμένη Δύση – όχι μόνο για τα κράτη, αλλά και για τα νοικοκυριά, κατ’ επακόλουθο για τις τράπεζες, τα χρηματιστήρια κοκ. Κυρίως όμως για την Ευρώπη και την Ασία που δεν παράγουν επαρκείς ποσότητες φυσικού αερίου και πετρελαίου, επίσης όσον αφορά την υψηλή τεχνολογία σε σχέση με το ήλιον – αφού οι ΗΠΑ και η Ρωσία παράγουν φυσικό αέριο (οπότε και ήλιον), καθώς επίσης πετρέλαιο.
*Σημείωση: Η άνοδος των τιμών δεν είναι στην ουσία συνώνυμη με τον πληθωρισμό – αφού ο τελευταίος συμβαίνει όταν τεθεί σε λειτουργία το «σπιράλ μισθών τιμών» (ανάλυση).
