Προσωπικά πιστεύουμε ότι δεν υπάρχει χαμηλότερο σκαλοπάτι σε μια Δημοκρατική κοινωνία όταν το κράτος δικαίου παρακάμπτεται για ιδιοτελείς σκοπούς. Επιβεβαιώνεται στην περίπτωση των Αλληλοβοηθητικών ταμείων ότι ακόμη και οι καλύτερες προθέσεις εάν δεν έχουν ως υπόβαθρο, το δίκαιο , την ηθική και την ευνομία καταλήγουν να εξυπηρετούν συμφέροντα που δεν έχουν καμία σχέση με ελεύθερες κοινωνίες και συνταγματικά κατοχυρωμένα δικαιώματα.
Με την ψήφιση νόμου σχετικού με το Πλαίσιο για κοινωφελείς περιουσίες, ιδρύματα, σχολάζουσες κληρονομιές και δωρεές προς το Δημόσιο, στις 8 Δεκεμβρίου 2025, είναι εμφανές ότι η ελληνική κυβέρνηση όπου βρει χώρο παρέμβασης λειτουργεί ως απορροφητήρας οποιουδήποτε περιουσιακού στοιχείου με σκοπό την μετατροπή του σε ρευστά διαθέσιμα για την χρηματοδότηση δημοσιονομικών στόχων.
Με απλά λόγια απαλλοτριώνουν και ρευστοποιούν ότι βρουν για να στηρίζουν την επιδοματική πολιτική τους πολλές φορές παρακάμπτοντας το άρθρο 17 του Συντάγματος το οποίο στην παράγραφο 2 αναφέρει ότι ‘Κανένας δεν στερείται την ιδιοκτησία του, παρά μόνο για δημόσια ωφέλεια που έχει αποδειχθεί με τον προσήκοντα τρόπο, όταν και όπως ο νόμος ορίζει, και πάντοτε αφού προηγηθεί πλήρης αποζημίωση, που να ανταποκρίνεται στην αξία την οποία είχε το απαλλοτριωμένο κατά το χρόνο της συζήτησης στο δικαστήριο για τον προσωρινό προσδιορισμό της αποζημίωσης’.
Η παράκαμψη αλλά και η μεθοδολογία της όλης δράσης είναι εμφανέστατη στην περίπτωση των αλληλοβοηθητικών ταμείων σε σημείο που θα ζήλευαν ακόμη και ολοκληρωτικά καθεστώτα.
Όπως είναι γνωστό με το Ν-3029/2002, άρθρο 6 ,παράγραφος 20, ‘Υφιστάμενα ταμεία ασφάλισης τα οποία λειτουργούν ως Ν.Π.Δ.Δ. ή κλάδοι αυτών που χορηγούν παροχές, οι οποίες δεν εμπίπτουν στο πλαίσιο δημόσιας, κύριας και επικουρικής ασφάλισης και για τις οποίες καταβάλλονται εισφορές μόνο από τους εργαζόμενους, μετατρέπονται σε Ν.Π.Ι.Δ. με κοινή απόφαση των Υπουργών Οικονομίας και Οικονομικών και Εργασίας και Κοινωνικών Ασφαλίσεων, μετά από αίτηση που υποβάλλει προς αυτούς το Διοικητικό Συμβούλιο εκάστου ταμείου.
Με την ίδια κοινή απόφαση εγκρίνεται και το καταστατικό του Ν.Π.Ι.Δ.
Τα εν λόγω ταμεία με αποφάσεις των Διοικητικών τους Συμβουλίων, ύστερα από αναλογιστική μελέτη η οποία και υποβάλλεται προς έγκριση στους Υπουργούς Οικονομίας και Οικονομικών και Εργασίας και Κοινωνικών Ασφαλίσεων, καθορίζουν το ύφος των παρεχόμενων εφάπαξ βοηθημάτων για τους ασφαλισμένους και τους συνταξιούχους τους, διασφαλίζοντας την αναλογιστική ισορροπία κάθε ταμείου’.
Στις 20 Δεκεμβρίου 2023 ψηφίστηκε ο νόμος 5078/2023 σχετικός με την ίδρυση Ταμείων Επαγγελματικής Ασφάλισης –ΤΕΑ ο οποίος με ύπουλο και ανάρμοστο τρόπο εμπλέκει τα αλληλοβοηθητικά ταμεία με απώτερο στόχο την υφαρπαγή της περιουσίας τους.
Μιας περιουσίας η οποία ειρήσθω εν παρόδω αναφορικά με το ακίνητο τμήμα τους έχει κατοχυρωθεί σε αυτά με διαπιστωτικές πράξεις.
Χωρίς να υπάρχει κάποια συνάφεια στο άρθρο 98 παράγραφος 1 αναφέρεται ότι «η υπαγωγή στην ασφάλιση των εκ μετατροπής αλληλοβοηθητικών ταμείων είναι προαιρετική’ ενώ στο άρθρο 100 παράγραφος 1, αναφέρεται ότι «Τα εκ μετατροπής αλληλοβοηθητικά ταμεία δύναται να υποβάλλουν αίτηση για την λειτουργία τους ως ΤΕΑ’ και στις παραγράφους 2 και 3 ότι : τα περιουσιακά τους στοιχεία θα μεταβιβαστούν χωρίς φόρους ενώ θα υπάρχει καθολική διαδοχή για τα όποια δικαιώματα και τις όποιες υποχρεώσεις τους.
Οι υπηρεσιακοί παράγοντες ξεχνώντας το ‘δύναται’ μετά την ψήφιση του νόμου προέτρεπαν με καταληκτικό ορίζοντα έως 31/12/2024 όλα τα αλληλοβοηθητικά ταμεία να αλλάξουν το καταστατικό τους αναδιατυπώνοντας τις ευχέρειες της Γενικής Συνέλευσης κυρίως στο θέμα της λύσης –εκκαθάρισης –διάλυσης με την αρμοδιότητα να περνά στο ελληνικό δημόσιο.
Θεωρούσαν ότι «Τα Αλληλοβοηθητικά Ταμεία ιδρύθηκαν όχι με βάση την ιδιωτική βούληση αλλά ύστερα από μετατροπή δημοσίου φορέα ασφάλισης και μετά από διάθεση στο νέο φορέα περιουσιακών στοιχείων με δημόσιο χαρακτήρα.
Συνέχιζαν την διασταλτική και ευφάνταστη ερμηνεία τους ισχυριζόμενοι ότι : ‘H εξουσιοδοτική διάταξη του Ν- 3029/2002 για έκδοση κανονιστικής πράξης, αφορά μόνο τη σύσταση και όχι την διάλυση των ταμείων αυτών και επομένως η διάλυσή τους μπορεί να γίνει μόνο με διάταξη τυπικού νόμου’.
Καταλήγουν δε στο ζητούμενο σχετικό με την λύση των Ταμείων και την διάθεση της περιουσίας τους, ισχυριζόμενοι ότι ‘η περιουσία των Ταμείων δεν έχει αναγνωρισθεί σε αυτά με την έννοια της ατομικής ιδιοκτησίας, αλλά για να εξυπηρετηθούν με αυτήν οι δημόσιοι σκοποί της αλληλοβοήθειας για τους οποίους αυτά συστάθηκαν’!!!
Καταστρατηγώντας κάθε έννοια δικαίου και λογικής στην ουσία απαλλοτριώνουν χωρίς την προϋπόθεση της δημόσιας ωφέλειας πόσο μάλλον όταν αυτή δεν έχει αποδειχθεί με τον προσήκοντα τρόπο όπως ορίζει ρητά το Σύνταγμα.
Τα φληναφήματα και οι τεχνοκρατικές πομφόλυγες όταν φθάνουν στο σημείο να αμφισβητούν περιουσιακά στοιχεία που έχουν δημιουργηθεί με εισφορές των εργαζομένων, όπως ρητά αναφέρει ο Ν-3029/2002, παύουν να ορίζονται με την συνήθη γραφική έννοια τους και πλέον συνιστούν σαφέστατη παραβίαση ατομικών ελευθεριών που συναντάται μόνο σε ολοκληρωτικά καθεστώτα.
Τα αλληλοβοηθητικά ταμεία είναι Νομικά Πρόσωπα Ιδιωτικού Δικαίου που σημαίνει ότι λειτουργούν σύμφωνα με τους κανόνες του ιδιωτικού δικαίου, αστικού και εμπορικού, ενώ εξυπηρετούν σκοπούς, αμιγώς στην συγκεκριμένη περίπτωση, ιδιωτικού συμφέροντος.
Ιδρύθηκαν βάσει νόμου με ανώτατο όργανο την Γενική τους Συνέλευση η οποία παίρνει τις τελικές και κρίσιμες αποφάσεις συμπεριλαμβανομένων της τύχης του ταμείου και της διάθεσης της περιουσίας του.
Η πρόβλεψη δε του καταστατικού τους για την περίπτωση διάλυσης τους ,που παρεμπίπτοντος έχει εγκριθεί από δημόσιους φορείς ήδη από το 2002, πάντα δείχνει τον τρόπο και την διαδικασία.
Όποια άλλη παρέμβαση είναι αντισυνταγματική και πρέπει να αντιμετωπίσει με στιβαρότητα διότι ορισμένες ιδέες κυβερνητικών τεχνοκρατών που πείθουν την κυβερνητική πλειοψηφία για την χρησιμότητα τους πρέπει να στιγματίζονται ως ανήθικες , ανέντιμες και ολοκληρωτικές όταν ξεπερνούν τα όρια της Δημοκρατίας μας , όπως η παρέμβαση στην βάση του Ν-5239/2025.
Όταν οι ολοκληρωτικές πρακτικές δεν βρίσκουν συνεργάσιμα διοικητικά συμβούλια για την μεταβολή των καταστατικών τους προς όφελος του δημοσίου επιβεβαιώνεται ο ολοκληρωτικός κατήφορος με την ψήφιση συμπληρωματικού νόμου που να μην αφήνει αμφιβολία για το σκοπό του εγχειρήματος που δεν είναι άλλος από την υφαρπαγή περιουσιακών στοιχείων που έχουν σχηματίσει αποκλειστικά με χρήματα των εργαζομένων.
Ο ολοκληρωτισμός πάντα εφεύρει λεκτικές ωραιοποιήσεις, έτσι με τον Ν-5239/2025 που φέρει τον τίτλο : ‘Δίκαιη εργασία , στήριξη στον εργαζόμενο, προστασία στην πράξη’ μετατρέπει το δίκαιο, την στήριξη και την προστασία σε υφαρπαγή και καταστρατήγηση κάθε έννοιας σχετικής με την ατομική ελευθερία και την προστασία της περιουσίας.
Στο άρθρο 99 του Ν-5078/2023 προστίθεται το άρθρο 99Α όπου με υπουργική απόφαση παρακάμπτονται τα καταστατικά των αλληλοβοηθητικών ταμείων και ορίζονται εκκαθαριστές για την διανομή της περιουσίας τους με τρόπο αντισυνταγματικό αδιαφορώντας για την βούληση των εργαζομένων – ιδιοκτήτων.
Για να μην υπάρχει δε έστω και κόκκος αμφιβολίας για τον σκοπό της νομοθετικής παρέμβασης στην παράγραφο 7 του Ν-5239/2025 αναφέρεται ότι ‘ με την περάτωση της εκκαθάρισης το καθαρό υπόλοιπο της κινητής και ακίνητης περιουσίας περιέρχεται στον ΕΦΚΑ’.
Στην ουσία το κράτος υφαρπάζει περιουσιακά στοιχεία ιδιωτών /εργαζομένων αδιαφορώντας για τις προβλέψεις του καταστατικού τους που για παράδειγμα στην περίπτωση του Αλληλοβοηθητικού ταμείου των εργαζομένων της πρώην ΕΤΒΑ όπου αναφέρεται ρητά ότι το υπόλοιπο της περιουσίας δεν θα διανεμηθεί για καταναλωτικούς σκοπούς αλλά θα μεταφερθεί στο Σύλλογο συνταξιούχων , καθολικό διάδοχο με την έννοια ότι ο εργαζόμενος προϊόντος του χρόνου γίνεται συνταξιούχος, για την στήριξη της ιατροφαρμακευτικής τους περίθαλψης.
Τι πιο αυτονόητο αυτοί που δημιούργησαν την περιουσία ως εργαζόμενοι να την χρησιμοποιήσουν ως συνταξιούχοι πλέον, για ιατρικούς, φαρμακευτικούς και νοσοκομειακούς σκοπούς.
Εδώ να θυμίσουμε ότι τα Αλληλοβοηθητικά ταμεία υπέστησαν μεγάλες ζημίες από το PSI του 2012 όταν το ελληνικό δημόσιο απαλλοτρίωσε τμήμα της κινητής περιουσίας τους θέλοντας υποτίθεται να κάνει βιώσιμο το δημόσιο χρέος.
Εν κατακλείδι προσωπικά πιστεύουμε ότι δεν υπάρχει χαμηλότερο σκαλοπάτι σε μια Δημοκρατική κοινωνία όταν το κράτος δικαίου παρακάμπτεται για ιδιοτελείς σκοπούς.
Επιβεβαιώνεται στην περίπτωση των Αλληλοβοηθητικών ταμείων ότι ακόμη και οι καλύτερες προθέσεις εάν δεν έχουν ως υπόβαθρο, το δίκαιο, την ηθική και την ευνομία καταλήγουν να εξυπηρετούν συμφέροντα που δεν έχουν καμία σχέση με ελεύθερες κοινωνίες και συνταγματικά κατοχυρωμένα δικαιώματα.
ΛΕΚΚΑΣ ΣΑΡΑΝΤΟΣ
ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ
e-mail: salekkas@gmail.com
