Το πλασματικό ΑΕΠ των ΗΠΑ, το δολάριο και ο χρυσός – Σελίδα 2 – The Analyst

Το πλασματικό ΑΕΠ των ΗΠΑ, το δολάριο και ο χρυσός

612 total views, 5 views today

.
Η αρχή του τέλους

Περαιτέρω, η σύνδεση του γουάν με το χρυσό στην αγορά πετρελαίου, αποδυναμώνει σε μεγάλο βαθμό το δολάριο – ενώ μπορεί μεν η Ρωσία (2η στις εξαγωγές πετρελαίου) και το Ιράν (16o) να είναι τα πρώτα κράτη που το αποδέχθηκαν, αλλά συμφώνησαν επίσης οι άλλες χώρες των BRICS (Βραζιλία, Ινδία και Νότια Αφρική), ενώ η Βενεζουέλα (9η στις εξαγωγές πετρελαίου – πηγή) ακολούθησε αμέσως μετά. Ως εκ τούτου φαίνεται καθαρά πως ξεκίνησε η αρχή του τέλους για το σύστημα των πετροδολαρίων που δρομολόγησε ο κ. Kissinger με τη Σαουδική Αραβία το 1974 – διασώζοντας έτσι το δολάριο, μετά τη μονομερή έξοδο του προέδρου Nixon από τον κανόνα του χρυσού το 1971, όπου εγκαινιάσθηκε η εποχή των χρημάτων χωρίς αντίκρισμα (Fiat money).

Υπενθυμίζουμε πως το 1977 οι Η.Π.Α. εξέδωσαν κρατικά ομόλογα εκπεφρασμένα σε ελβετικό φράγκο, επειδή τότε καμία χώρα δεν ήθελε δολάρια που δεν είχαν αντίκρισμα σε χρυσό – ενώ κανένας δεν δάνειζε την υπερδύναμη, όχι τουλάχιστον με βιώσιμα επιτόκια, όπως πρόσφατα την Ελλάδα.

Με δεδομένο τώρα το ότι, όλα τα παγκόσμια αποθεματικά νομίσματα «πεθαίνουν» κάποια στιγμή, σταδιακά φυσικά και όχι ξαφνικά, κυρίως επειδή οι χώρες που τα διαθέτουν υπερχρεώνονται, όπως οι Η.Π.Α. σήμερα, δεν πρέπει να μας προξενεί εντύπωση – υπενθυμίζοντας πως ναι μεν το δολάριο αντικατέστησε τη βρετανική στερλίνα ως παγκόσμιο αποθεματικό νόμισμα επίσημα το 1944 στο συνέδριο του Bretton Woods, αλλά η διαδικασία είχε ξεκινήσει πολύ ενωρίτερα, το 1914, με τον 1ο Παγκόσμιο Πόλεμο.

Εκείνη την εποχή άρχισε να εισρέει χρυσός στις Η.Π.Α. από το Ηνωμένο Βασίλειο, για να πληρώνονται ο πολεμικός εξοπλισμός και τα αγροτικά προϊόντα που εισήγαγε – ενώ η χώρα έλαβε επίσης ένα μεγάλο δάνειο από τις αμερικανικές τράπεζες, το οποίο διοργάνωσε ο J. Morgan. Στη συνέχεια (δεκαετία του 1920 και του 1930), άρχισε η σταδιακή πτώση της ισοτιμίας της στερλίνας, η οποία υποτιμήθηκε έναντι του χρυσού το 1931 και έναντι του δολαρίου το 1936 – μία διαδικασία που υφίσταται σήμερα το δολάριο, χωρίς να γίνεται αντιληπτή από όλους.

Συνεχίζοντας έχουμε επίσης τεκμηριώσει πως στο χρονικό διάστημα της μετάβασης από το ένα αποθεματικό νόμισμα στο άλλο, όπου τα σημαντικότερα υποψήφια σήμερα είναι το γουάν και το ευρώ, ο χρυσός διαδραματίζει έναν πολύ μεγάλο ρόλο – τονίζοντας πως τυχόν σύνδεση των νομισμάτων μαζί του δεν είναι θέμα ποσοτήτων, αλλά τιμής. Στα πλαίσια αυτά υπολογίζεται (Rickards) πως η σημερινή αποπληθωριστική τιμή του χρυσού είναι της τάξης των 10.000 $ ανά ουγγιά – με την έννοια πως αυτή θα έπρεπε να είναι η τιμή για να υποστηριχθούν το παγκόσμιο εμπόριο, οι διεθνείς συναλλαγές και οι ισολογισμοί των τραπεζών, χωρίς να μειωθεί η υφιστάμενη ποσότητα χρήματος.

Η τιμή αυτή έχει σχέση με την ποσότητα χρήματος M1 των κυριοτέρων οικονομιών διεθνώς, με κριτήριο την υποστήριξη της κατά 40% – αν και ιστορικά ήταν μόλις 20%. Εν προκειμένω εννοείται πως κάθε ποσότητα χρήματος 100 θα είχε αντίκρισμα 40 σε χρυσό – οπότε, εάν έπαιρνε κανείς το παγκόσμιο Μ1 των μεγάλων οικονομιών επί το 40% και το διαιρούσε με την παγκόσμια ποσότητα του χρυσού, θα οδηγούταν σε μία τιμή της τάξης των 10.000 $ ανά ουγγιά. Αυτό δεν σημαίνει πως απαιτείται ξανά η υιοθέτηση του κανόνα του χρυσού, εκτός εάν καταρρεύσει η εμπιστοσύνη των ανθρώπων στα χρήματα που εκδίδουν οι κεντρικές τράπεζες – όπως συνέβη το 1914, το 1939 και το 1971, όπου κανένας στον πλανήτη δεν ήθελε να έχει δολάρια.

97

Ιστορικά λοιπόν συμβαίνει κάθε 30 ή 40 χρόνια – οπότε, εάν υποθέσουμε πως η ιστορία επαναλαμβάνεται, έχει ήδη περάσει η προθεσμία. Θα συνέβαινε δε πιθανότατα 30 χρόνια μετά το 1971 – το 1998 δηλαδή που τελικά η Wall Street προστάτευσε ένα κερδοσκοπικό κεφάλαιο (LTCM) για να διασώσει τον πλανήτη. Επίσης 40 χρόνια μετά, το 2008 – εάν οι κεντρικές τράπεζες δεν έσωζαν τη Wall Street για να διασώσουν τον κόσμο. Κανένας όμως δεν γνωρίζει σήμερα ποιός θα διασώσει τις κεντρικές τράπεζες που είναι οι βασικές υποψήφιες για την πυροδότηση της επόμενης απώλειας της εμπιστοσύνης στα χρήματα – με τα περισσότερα κράτη παγκοσμίως υπερχρεωμένα σε απελπιστικό βαθμό, με τράπεζες και επιχειρήσεις ζόμπι, με δεκάδες φούσκες κοκ.

Επίλογος

Ολοκληρώνοντας, υπενθυμίζουμε πως στα τέλη του δευτέρου παγκοσμίου πολέμου το μερίδιο των Η.Π.Α. στο ΑΕΠ του πλανήτη ήταν της τάξης του 30% – έχοντας έκτοτε μειωθεί στο 18%. Την ίδια χρονική περίοδο το ΑΕΠ της Κίνας τετραπλασιάσθηκε στο 16%, με τις αναδυόμενες αγορές να αντιπροσωπεύουν σήμερα το 60%, από 40% τα πρώτα μεταπολεμικά χρόνια – μία τάση που θα συνεχισθεί, μεταξύ άλλων λόγω της υπερχρέωσης των ανεπτυγμένων οικονομιών που επιβραδύνει την ανάπτυξη.

Παρά το ότι όμως το μερίδιο των Η.Π.Α. στο παγκόσμιο ΑΕΠ έχει υποχωρήσει σημαντικά, το δολάριο διατήρησε την ηγετική του θέση – με αποτέλεσμα να έχει δημιουργηθεί μία σημαντική απόκλιση μεταξύ της παραγωγής και της χρηματοδότησης. Η απόκλιση αυτή βέβαια δεν αποτελεί κάτι καινούργιο. Ειδικότερα, μετά την ανάπτυξη που ακολούθησε το 2ΠΠ, η ζήτηση για αποθεματικά κεφάλαια αυξήθηκε ραγδαία, παραμένοντας σε υψηλά επίπεδα στις αρχές του 1970 – όπου το δολάριο είχε ακόμη αντίκρισμα σε χρυσό.

Επειδή όμως η εξόρυξη χρυσού δεν ήταν τόσο μεγάλη, όσο η ζήτηση για αποθεματικά κεφάλαια, το κενό που υπήρξε καλύφθηκε από το δολάριο, παρά το ότι έπαψε να στηρίζεται στο χρυσό – ουσιαστικά δηλαδή από το χρέος των Η.Π.Α. σε δολάρια, το οποίο αναγκάζει κατά κάποιον τρόπο τις Η.Π.Α. να έχουν συνεχή ανάπτυξη και διαρκή ελλείμματα στο ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών, καθώς επίσης στον προϋπολογισμό τους, για να τροφοδοτούν τον πλανήτη με αποθεματικά κεφάλαια.

Συνεχίζοντας, οι δύο υποτιμήσεις του δολαρίου σε σχέση με το χρυσό (1971 και 1973), δεν ήταν αρκετές για να διορθώσουν την υπερτίμηση του αμερικανικού νομίσματος – ενώ το σύστημα του Bretton-Woods τελείωσε το 1973. Επειδή τώρα η σύνδεση των νομισμάτων με το χρυσό θεωρείται παρελθόν, εάν οι Η.Π.Α. προσπαθήσουν να περιορίσουν την αύξηση του δημοσίου χρέους τους, θα έλθουν σε αντίθεση με το ρόλο του δολαρίου ως παγκόσμιο αποθεματικό νόμισμα.

Για να γίνει κατανοητό το θέμα, όπως όταν τα κράτη χρησιμοποιούν το χρυσό ως αποθεματικό δεν μπορούν να υπερβούν εκδίδοντας χρήματα τις ποσότητες που υπάρχουν συν τις νέες από την εξόρυξη του, έτσι όταν χρησιμοποιούν το δολάριο δεν μπορούν να υπερβούν τις αντίστοιχες ποσότητες – οπότε, όταν οι Η.Π.Α. περιορίσουν την αύξηση των χρεών τους, οι νέες ποσότητες των δολαρίων που θα εκδίδουν θα είναι μικρότερες και δεν θα αρκούν για να καλύψουν την παγκόσμια ζήτηση σε αποθεματικά κεφάλαια.

Μία λύση θα ήταν βέβαια η συνεχής υποτίμηση του δολαρίου, έτσι ώστε να τυπώνονται διαρκώς περισσότερα χωρίς να αυξάνουν το χρέος τους οι Η.Π.Α. – κάτι που όμως θα σήμαινε πως εκείνες οι χώρες που έχουν δολάρια στην κατοχή τους, όπως η Κίνα, καθώς επίσης οι υπόλοιποι κάτοχοι των αμερικανικών ομολόγων, θα κατέγραφαν απώλειες των κεφαλαίων τους. Εκτός αυτού οι Η.Π.Α. θα βυθίζονταν στον πληθωρισμό – με δυσμενή επακόλουθα για τους Πολίτες τους, οπότε για την εσωτερική τους (κοινωνική) ειρήνη.

Η δεύτερη είναι η κάλυψη του κενού από την Κίνα, έτσι ώστε η άνοδος του ΑΕΠ της να συνοδεύεται από την ανάλογη αύξηση των χρημάτων (χρεών) που εκδίδει – οπότε να πάψει να υπάρχει η διαστρέβλωση (gap) που διαπιστώνεται, μεταξύ των αναπτυσσομένων και ανεπτυγμένων οικονομιών. Η τρίτη είναι το παγκόσμιο νόμισμα που φαίνεται να προετοιμάζει το ΔΝΤ – έτσι ώστε να αποφευχθεί η κατάρρευση του διεθνούς χρηματοπιστωτικού συστήματος, των Η.Π.Α., το κραχ και το χάος (ανάλυση).

Προφανώς κανένας δεν μπορεί να προβλέψει τι από τα παραπάνω θα συμβεί, εάν υποθέσουμε πως θα διατηρηθεί η ειρήνη στον πλανήτη – κάτι για το οποίο αμφιβάλλουμε, έχοντας την άποψη πως οι Η.Π.Α. δεν θα αποδεχθούν αμαχητί την απώλεια του σημαντικότερου ίσως περιουσιακού τους στοιχείου, του δολαρίου ως παγκόσμιο αποθεματικό νόμισμα, κινδυνεύοντας τότε πολύ σοβαρά να χρεοκοπήσουν.

Advertisements

Τα άρθρα που δημοσιεύονται στην ιστοσελίδα μας εκφράζουν αποκλειστικά τους συγγραφείς τους. Η ιστοσελίδα μας δεν λογοκρίνει τις γνώμες των συνεργατών της.