Στα διεθνή χρηματιστήρια τώρα της Δύσης, ειδικά στη Wall Street, η υποκρισία έχει ξεπεράσει κάθε όριο – αφού τόσο οι μετοχές, όσο και τα ομόλογα παραμένουν ασταθή, εμφανίζουν μεγάλες διακυμάνσεις δηλαδή, με τις τιμές τους όμως σε επίπεδα ρεκόρ.
Οι αγορές φαίνεται πως αδιαφορούν για τη συνεχιζόμενη στασιμότητα (εάν όχι υποχώρηση) στην πραγματική οικονομία, επικεντρώνοντας την προσοχή τους στις «ενέσεις ρευστότητας» της αμερικανικής κυβέρνησης (QE) – οι οποίες αυξάνουν αναλογικά τους δείκτες (γράφημα).
.
ΗΠΑ – η εξέλιξη του δείκτη S&P 500 το διάστημα 2009-2014 ως αποτέλεσμα των πακέτων QE
.
Η κοινή λογική δε, σύμφωνα με την οποία για να επενδύσει κανείς στις συγκεκριμένες αγορές, θα πρέπει να προβλέπει οικονομική ανάπτυξη και εταιρική κερδοφορία ανάλογη με την αύξηση των τιμών των μετοχών, έχει αντικατασταθεί πλήρως από τη λογική του καζίνο – με βάση την οποία αρκεί η πρόβλεψη μίας κερδοσκοπικής αύξησης των τιμών, παρά το ότι κάτι τέτοιο θα διεύρυνε ακόμη περισσότερο το τεράστιο χάσμα μεταξύ της χρηματιστηριακής τους αποτίμησης, καθώς επίσης των θεμελιωδών τους μεγεθών.
Έτσι, παρά το ότι δεν προβλέπεται πουθενά ανάπτυξη, ενώ οι τιμές των μετοχών έχουν αυξηθεί κατά 30% σε σχέση με το αντίστοιχο διάστημα του προηγούμενου έτους, χωρίς να ακολουθήσει μία ανάλογη αύξηση των κερδών των επιχειρήσεων, οι χρηματιστηριακοί δείκτες καταγράφουν συνεχώς νέα ρεκόρ – ενώ θα συνεχίζουν μάλλον να το κάνουν, «μέχρι τελικής πτώσης» (όπου τότε θα επικρατήσει ξαφνικά η λογική του «ο σώζων εαυτόν σωθήτω»).
Στα πλαίσια αυτά, οι προειδοποιήσεις ενός επερχόμενου κραχ, με κριτήριο την ιστορία (γράφημα), πέφτουν στο κενό – αφού το καζίνο έχει άλλη λογική. Πόσο μάλλον όταν οι «παίκτες» γνωρίζουν πολύ καλά ότι, η μεγαλύτερη άνοδος σημειώνεται μερικές εβδομάδες πριν από το χρονικό σημείο κατάρρευσης.
.
Κόσμος – οι τάσεις του χρηματιστηρίου των ΗΠΑ και της Ιαπωνίας σε σύγκριση με τα κραχ του 1929 και του 1989 αντίστοιχα
.
Βασιλεύει και εδώ λοιπόν η υποκρισία, όπως και σε όλα τα υπόλοιπα – αφού οι τιμές αιτιολογούνται από τα συνεχή πακέτα ρευστότητας της Fed, τα οποία δεν πρόκειται να σταματήσουν. Γιατί να σταματήσουν άλλωστε, αφού εξυπηρετούν τα μέγιστα την αναδιανομή των εισοδημάτων, προς το πλουσιότερο 1% του πληθυσμού; Αυτό το 1% δεν δίνει οδηγίες στη Fed, στην ΕΚΤ, στην Τράπεζα της Ιαπωνίας κοκ.; Γιατί να δώσει οδηγίες αντίθετες με τα συμφέροντα του;
Περαιτέρω, η λέξη «Recovery» (ανάκτηση) χρησιμοποιείται πιο συχνά από ποτέ, συνδεόμενη με την ανάπτυξη. Όμως το ότι μία χώρα έχει ξεφύγει από την ύφεση, παύει δηλαδή να μειώνεται το ΑΕΠ της, δεν σημαίνει υποχρεωτικά ότι εισέρχεται σε πορεία ανάπτυξης. Βέβαια, θεωρείται από πολλούς πως η αισιοδοξία, έστω και αν δεν στηρίζεται σε πραγματικά γεγονότα, είναι το μυστικό της επιτυχίας στην οικονομία.
Όσο αισιόδοξος και αν είναι όμως κανείς, πως είναι δυνατόν να πιστέψει ότι η ΕΕ, για παράδειγμα, έχει εισέλθει σε πορεία ανάπτυξης, με 26 εκ. ανέργους, με χώρες που έχουν ξεπεράσει προ πολλού τα ανώτατα όρια της υπερχρέωσης, με ιδιωτικές επενδύσεις που συνεχώς μειώνονται, με τραπεζικές επισφάλειες διαρκώς αυξανόμενες κοκ;
Αντίστοιχα, πως είναι δυνατόν να ονειρεύεται ανάπτυξη η Ελλάδα, όταν όλοι οι συντελεστές της εξίσωσης (κατανάλωση, ιδιωτικές επενδύσεις, δημόσιες δαπάνες, εξαγωγές πλην τις εισαγωγές) κινούνται ακριβώς αντίθετα; Όταν η ανεργία συνεχίζει να είναι στο 27%, οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις κλείνουν, οι φόροι κλιμακώνονται, η ρευστότητα ακολουθεί καθοδική πορεία, οι μισθοί επίσης, οι κατασχέσεις περιουσιακών στοιχείων αυξάνονται κοκ.;
Μπορούμε αλήθεια απλά προσποιούμενοι, υποκρινόμενοι ίσως και με κενή περιεχομένου αισιοδοξία, να ξεπεράσουμε τα οικονομικά προβλήματα που έχουν συσσωρευτεί τόσο στη χώρα μας, όσο και στον υπόλοιπο πλανήτη; Μπορεί να αλλάξει δηλαδή η φυσική ροή των πραγμάτων, με βάση την οποία οι αιτίες καθορίζουν τις αποφάσεις και τα αποτελέσματα, απλά και μόνο αντικαθιστώντας τις πραγματικές αιτίες με φανταστικές, οι οποίες να ταιριάζουν στις αποφάσεις και στα αποτελέσματα που εμείς επιθυμούμε;
.
