Η ΒΟΡΕΙΑ ΑΦΡΙΚΗ
Η εξαγωγή του πληθωρισμού στις αναπτυσσόμενες οικονομίες, καθώς επίσης οι κερδοσκοπικές τοποθετήσεις της υπερβάλλουσας ποσότητας χρήματος (η οποία είναι διαθέσιμη με χαμηλά επιτόκια στους κερδοσκόπους), στις πρώτες ύλες, στα εμπορεύματα και στα τρόφιμα, οδήγησε στην αύξηση των τιμών διεθνώς – η οποία είχε σαν αποτέλεσμα την ακόμη μεγαλύτερη εξαθλίωση των λαών, στις φτωχότερες οικονομίες του πλανήτη.
Αρκεί να δει κανείς τα μεγέθη των κρατών αυτών, για να κατανοήσει τις εξεγέρσεις τους – οι οποίες ενδεχομένως θα προκαλέσουν την εισβολή ενός μεγάλου αριθμού «πεινασμένων» μεταναστών, στις πλούσιες «δυτικές» χώρες.
ΠΙΝΑΚΑΣ ΙΙΙ: Μεγέθη των χωρών της Β. Αφρικής, ΑΕΠ σε δολάρια (Για τη διευκόλυνση των συγκρίσεων, οφείλει κανείς να γνωρίζει ότι, το κατά κεφαλήν ΑΕΠ της Ελλάδας είναι περί τα 30.000 $, ενώ τα περιουσιακά στοιχεία των Ελλήνων είναι σχετικά υψηλά – ιδίως μετά την ραγδαία αύξηση των τιμών ακινήτων/οικοπέδων την τελευταία 15ετία. Ανάλογα υψηλή είναι και η ακίνητη περιουσία του δημοσίου).
| Χώρες |
Πληθυσμός* |
ΑΕΠ κατά κεφ. |
Ανάπτυξη |
Ανεργία |
| Μαρόκο |
32,40 |
2.882 |
4,95% |
9,10% |
| Αλγερία |
35,40 |
3.996 |
2,41% |
10,20% |
| Τυνησία |
10,40 |
4.171 |
3,10% |
13.30% |
| Λιβύη |
6,50 |
9.511 |
-2,31% |
./. |
| Αίγυπτος |
84,50 |
2.450 |
4,67% |
9,00% |
* Σε εκατομμύρια – Σχεδόν στο σύνολο, το 50% του πληθυσμού είναι κάτω των 25 ετών
Πηγή: IMF
Πίνακας: Β Βιλιάρδος
Είναι προφανές ότι, όλες οι χώρες της Β. Αφρικής ευρίσκονται «σε κατάσταση εκτάκτου ανάγκης» – ειδικά εάν συμπεριλάβουμε τη μη ισορροπημένη αναδιανομή των εισοδημάτων, η οποία έχει σαν αποτέλεσμα την ύπαρξη ενός μικρού αριθμού υπερπλουσίων, απέναντι σε μία τεράστια «μάζα» εξαθλιωμένων ατόμων. Πόσο μάλλον εάν συνυπολογίσουμε τα δικτατορικά καθεστώτα, τα οποία επιβλήθηκαν από τις Η.Π.Α. – με την ένοχη «ανοχή» της Ευρώπης.
Τέλος, όσον αφορά τη Λιβύη, εάν τυχόν ακολουθήσει η πτώση του σημερινού καθεστώτος της, η Ιταλία θα πληγεί σε μεγάλο βαθμό. Το 49% των εξαγωγών της χώρας προς την ΕΕ κατευθύνεται στην Ιταλία, ενώ το 39% των εξαγωγών της ΕΕ προς τη Λιβύη, προέρχεται από την Ιταλία. Στη δεύτερη θέση των εξαγωγών ευρίσκεται η Γερμανία (14%), ακολουθούμενη από τη Γαλλία και την Ισπανία. Ο ιταλικός πετρελαϊκός όμιλος ΕΝΙ έχει συνολικές επενδύσεις ύψους 25 δις € στη Λιβύη, ενώ η Λιβύη κατέχει το 7,6% των μετοχών της UniCredit – της μεγαλύτερης τράπεζας της Ιταλίας (εκ των οποίων το 4,05% ανήκει στην κεντρική τράπεζα της αραβικής χώρας).
.
Η ΜΕΣΗ ΑΝΑΤΟΛΗ
Είναι πλέον εμφανές ότι, η «εξέγερση των πεινασμένων» στον αραβικό πληθυσμό της Β. Αφρικής, θα επεκταθεί στον υπόλοιπο αραβικό κόσμο – «μεταλλασσόμενη» σε εξέγερση κατά των καθεστώτων που νέμονται την εξουσία. Θεωρούμε σκόπιμο να αναφέρουμε εδώ, όσον αφορά τις πετρελαιοπαραγωγές χώρες (κάτι που ουσιαστικά ισχύει για όλα τα αναπτυσσόμενα κράτη, τα οποία διαθέτουν αφθονία φυσικών πλουτοπαραγωγικών πηγών) ότι, η ύπαρξη φυσικού πλούτου τείνει να χαμηλώσει, παρά να ανεβάσει το επίπεδο ζωής.
Ο κίνδυνος προέρχεται από μία οικονομική «ασθένεια», η οποία έχει ονομασθεί «ολλανδική νόσος». Η «ολλανδική νόσος» (το όνομα προέρχεται από τα προβλήματα που αντιμετώπισαν οι βιομήχανοι της Ολλανδίας, όταν ανακαλύφθηκε εκεί φυσικό αέριο) «προσβάλλει» μία χώρα όταν, η ζήτηση από το εξωτερικό για ένα εξαγώγιμο προϊόν ανεβάζει την ισοτιμία του νομίσματος του κράτους, το οποίο πραγματοποιεί την εξαγωγή. Η αύξηση της αξίας του νομίσματος κάνει λιγότερο ανταγωνιστικές τις εξαγωγές άλλων προϊόντων της χώρας, με αποτέλεσμα να μην αναπτύσσεται η υπόλοιπη οικονομία της.
Το γεγονός αυτό επεξηγεί, γιατί οι σχετικά φτωχές ενεργειακά χώρες (Χονγκ Κονγκ, Ιαπωνία, Δυτική Ευρώπη κλπ) ευδοκιμούν οικονομικά – ενώ οι πλούσιες σε πετρέλαιο (Νιγηρία, Βενεζουέλα κλπ) κυριολεκτικά δυστυχούν. Εδώ λοιπόν οφείλεται η ανικανότητα σχεδόν όλων των χωρών του OPEC να χρησιμοποιήσουν τα πλούτη τους, για να διαφοροποιήσουν τις οικονομίες τους σημαντικά, πέρα από το πετρέλαιο και τα παράγωγα του.
Επί πλέον, ο πλούτος σε φυσικές πηγές, εκτός από την αλλοίωση του νομίσματος, έχει συχνά καταστροφικές κοινωνικές επιπτώσεις. Ο εύκολος και χωρίς ιδιαίτερη προσπάθεια πλουτισμός (γεγονός που συνέβη επίσης στην Ελλάδα τα τελευταία χρόνια, με την άνοδο του τουρισμού και των τιμών ακίνητης περιουσίας), τείνει, όπως φαίνεται, να μειώσει την παραγωγικότητα.
Κάποιες πετρελαιοπαραγωγές χώρες του Κόλπου λοιπόν έχουν δώσει τόσα πολλά προνόμια στους Πολίτες τους, ώστε όσοι δεν έχουν ιδιαίτερη διάθεση να εργασθούν, απλά δεν εργάζονται – εγκαταλείποντας τις δουλειές στους ξένους μετανάστες, όπως συνέβη επίσης στη χώρα μας (ειδικά μετά την είσοδο της Ελλάδας στη ζώνη του ευρώ και τα πακέτα στήριξης της οικονομίας της, σε συνδυασμό με τον εύκολο δανεισμό κράτους και ιδιωτών).
Ο Πίνακας ΙV που ακολουθεί αναφέρεται στα βασικά μεγέθη των χωρών της Μ. Ανατολής, τα οποία εμφανίζουν σημαντικότατες διαφορές μεταξύ τους – γεγονός που αναμφίβολα θα έχει πολλές «παρενέργειες» στις μεταξύ τους σχέσεις, εάν επεκταθούν οι κοινωνικές αναταραχές.
ΠΙΝΑΚΑΣ ΙV: Μεγέθη χωρών της Μ. Ανατολής, ΑΕΠ σε δις δολάρια
| Χώρες |
Πληθυσμός |
ΑΕΠ |
ΑΕΠ/Κατ.Κ* |
Ανεργία |
Χρέος/ΑΕΠ |
| Ηνωμ.Αρ.Εμ. |
4,79 |
159,30 |
37.400 |
2,4% |
14,8% |
| Σαουδική Αρ. |
28,69 |
525,10 |
19.800 |
11,8% |
22,6% |
| Ιορδανία |
6,34 |
28,07 |
4.800 |
12,6% |
67,2% |
| Συρία |
20,18 |
88,44 |
4.700 |
8,6% |
37,8% |
| Μπαχρέιν |
0,73 |
23,28 |
33.300 |
0,2% |
28,2% |
| Υεμένη |
23,82 |
51,75 |
2.400 |
35,0% |
32,9% |
| Ομάν |
3,42 |
59,50 |
19.200 |
15,0% |
2,8% |
| Κατάρ |
0,84 |
68,66 |
85.600 |
0,4% |
23,2% |
| Κουβέιτ |
2,69 |
131,30 |
54.300 |
2,2% |
7,8% |
| Ιράκ |
28,95 |
94,97 |
3.500 |
18,2% |
./. |
| Ισραήλ |
7,23 |
183,40 |
26.700 |
6,1% |
82,7% |
* ΑΕΠ κατά κεφαλή
Σημείωση: Το δημόσιο χρέος, έχει άμεση σχέση με τις υποδομές, καθώς επίσης με τον ιδιωτικό πλούτο της εκάστοτε χώρας – ο οποίος δυστυχώς δεν αποτυπώνεται από τους διεθνείς οργανισμούς, ως όφειλε.
Πηγή: CIA World Fact book 2009
Πίνακας: Β Βιλιάρδος
Το Ισραήλ, σε αντίθεση με όλες τις χώρες του αραβικού κόλπου, αλλά και με τις υπόλοιπες ανεπτυγμένες βιομηχανικές, δεν εισήλθε σε ύφεση, μετά το ξέσπασμα της χρηματοπιστωτικής κρίσης. Παρουσίασε μόνο επιβράδυνση της ανάπτυξης του στο 0,8% – ενώ το 2010 η οικονομία του αυξήθηκε κατά περίπου 4%. Το γεγονός αυτό συνέβαλλε στην ανατίμηση του νομίσματος του κατά 15%, καθώς επίσης στην αύξηση του πληθωρισμού (2,7% το Δεκέμβρη) – με τις τιμές των ακινήτων να παρουσιάζουν άνοδο της τάξης του 17%.
Ειδικά όσον αφορά την Υεμένη, οι κάτοικοι της οποίας παραμένουν στη ζωή με τη βοήθεια ενός ιδιάζοντος ναρκωτικού (khat), το οποίο καλλιεργείται ελεύθερα σε τεράστιες εκτάσεις, ενώ θεωρείται ως βασικό «διατροφικό μέσον» (αναμασιέται κατά τη διάρκεια της ημέρας, με αποτέλεσμα να πρήζονται τα μάγουλα ανδρών και γυναικών από τη συνεχή χρήση του), η κατάσταση είναι κάτι παραπάνω από τρομακτική. Πολύ περισσότερο επειδή, η ευρεία καλλιέργεια του συγκεκριμένου ναρκωτικού απαιτεί μεγάλες ποσότητες νερού – γεγονός που έχει προκαλέσει την έλλειψη του, αφού οι κάτοικοι της χώρας προτιμούν να καταναλώνουν το νερό στο Khat, παρά στη διατροφή τους.
