.
Ο προϋπολογισμός της ΕΕ είναι ελλειμματικός – όπως επίσης η καθαρή της θέση. Το γεγονός αυτό σημαίνει ότι, εάν ήταν επιχείρηση θα χρεωκοπούσε – κάτι που μπορεί να συμβεί και με κράτη, όπως έχει βιώσει η Ελλάδα με ξεπουλήματα, πλειστηριασμούς κλπ. Επομένως οφείλει να εξυγιανθεί, ενώ θα πρέπει να ποσοτικοποιηθούν οι εγγυήσεις που έχει αναλάβει για την Ουκρανία – οι οποίες πιθανότατα θα εκπέσουν, λόγω του πολέμου, των αναγκών ανοικοδόμησης και της εξάρτησης της από δανειστές της ΕΕ. Η ιδέα της χρηματοδότησης μέσω της κατάσχεσης των ρωσικών περιουσιακών στοιχείων ή/και των αποδόσεων τους, είναι εκτός τόπου και χρόνου – αφού ασφαλώς θα τα διεκδικήσει η Ρωσία, με νομικά ή με άλλα μέσα. Ειδικά αφού πρόκειται για μία μεγάλη στρατιωτική δύναμη – από την οποία προμηθευόμαστε φυσικό αέριο και άλλες πρώτες ύλες.
.
Κοινοβουλευτική Εργασία
Το έργο του ελεγκτικού συνεδρίου της ΕΕ, είναι πολύ σημαντικό – ειδικά σήμερα, λόγω της γεωπολιτικής και οικονομικής αστάθειας που απειλεί και την ΕΕ.
Πώς; Με την άνοδο των τιμών, με το κόστος της ενέργειας που οδηγεί σε αποβιομηχάνιση, με την προσέλκυση ευρωπαϊκών βιομηχανιών από τις ΗΠΑ, με την ενδεχόμενη αύξηση των αμερικανικών δασμών, με τον εμπορικό πόλεμο που θα προκληθεί και με τον προστατευτισμό.
Επί πλέον, με την επιβάρυνση των δαπανών λόγω της Ουκρανίας και με την αύξηση των αμυντικών δαπανών – όπως πολύ σωστά αναφέρετε και εσείς στις διαπιστώσεις σας.
Από την άλλη πλευρά, η Ευρώπη αντιμετωπίζει μία υποβάθμιση του κύρους της διεθνώς – ενώ διαθέτει περιορισμένους πόρους.
Υφίσταται επίσης πιέσεις, εξωτερικές και εσωτερικές – λόγω του μεταναστευτικού και της αμφιλεγόμενης διεθνούς ανταγωνιστικότητας της.
Τα προβλήματα δε, είναι ακόμη πιο μεγάλα για την χώρα μας – λόγω του μεγάλου επενδυτικού κενού, του εμπορικού μας ελλείμματος, της μη βιώσιμης για τον πληθυσμό δανειακής επιβάρυνσης, του δημογραφικού, των αμυντικών αναγκών και των μεταναστευτικών εισροών.
Οφείλουμε πάντως να ενημερώσουμε και εσάς σχετικά με το ότι εμείς, στα πλαίσια του κοινοβουλευτικού ελέγχου, έχουμε προσπαθήσει να διαλευκάνουμε, χωρίς επιτυχία έως σήμερα, το εξής παράδοξο – το ότι, ενώ αυξάνεται σημαντικά το χρέος της Κεντρικής Διοίκησης, της Γενικής Κυβέρνησης αυξάνεται πολύ λιγότερο, λόγω του ενδοκυβερνητικού δανεισμού.
Μειώνεται δηλαδή σε μεγάλο βαθμό από τα διαθέσιμα των φορέων που όμως δεν έχουν ελεγχθεί από το ΕΣ – οπότε θα σας παρακαλούσαμε να το ελέγξετε και εσείς, σε συνεργασία με τη Eurostat, για να μην υπάρξει ξανά κατηγορία εναντίον της Ελλάδας για Greek Statistics.
Σας ενημερώνουμε επίσης πως δεν υπάρχει ακόμη μητρώο παγίων του δημοσίου, οπότε δεν έχουμε καμία εκτίμηση της αξίας τους, καμία αποτίμηση των συμμετοχών του δημοσίου, ενώ έχουμε συνεχείς αναθεωρήσεις του ΑΕΠ, των επενδύσεων κλπ. από την ΕΛΣΤΑΤ – ρωτώντας σας εάν έχει ή πρέπει να έχει επ’ αυτών γνώμη η ΕΕ και το ΕΕΣ.
Σύμφωνα τώρα με την έκθεση του ΕΕΣ, οι δαπάνες της ΕΕ ανήλθαν στα 191 δις το 2023, από 196 δις το 2022 – ενώ αποτελούσαν το 1,1% του ΑΕΠ της ΕΕ και το 2,3% των δαπανών των κεντρικών κυβερνήσεων.
Όσον αφορά τα έσοδα της, ήταν 248,4 δις το 2023, από 245,3 δις το 2022 – κατά το ΕΕΣ. Τα ποσά όμως αυτά, δεν συμφωνούν με τα αντίστοιχα στις οικονομικές καταστάσεις της ΕΕ που αν θέλετε μπορούμε να καταθέσουμε στα πρακτικά – τα οποία είναι σε δεδουλευμένη βάση.
Εκεί αναφέρονται έσοδα 171,8 δις το 2023, από 171,1 δις το 2022, ενώ τα αντίστοιχα συνολικά έξοδα ήταν 243,2 δις το 2023 από 263,1 δις το 2022 – δηλαδή, υπήρξε μια μικρή μείωση.
Έτσι, το οικονομικό αποτέλεσμα για το 2023 ήταν αρνητικό – στα 71,4 δις, από επίσης αρνητικό 91,9 δις το 2022.
Αξίζει να σημειώσουμε εδώ, επειδή όπως αναφέρεται το χρέος και το άνοιγμα αυξάνονται, πως οι δαπάνες για τόκους ανέρχονται στα 14,3 δις – δηλαδή περίπου στο 8,3% των εσόδων της ΕΕ, οπότε είναι πολύ υψηλές.
Περαιτέρω, από τις οικονομικές καταστάσεις προκύπτει ότι, η ΕΕ έχει αρνητική καθαρή θέση 212,1 δις το 2023, από 131,3 δις το 2022 – οπότε επρόκειτο για μία πολύ μεγάλη αύξηση.
Η διαφορά προήλθε, όπως φαίνεται από τις οικονομικές καταστάσεις, από την αύξηση των υποχρεώσεων (α) λόγω των δανείων του Ταμείου Ανάκαμψης (NGEU) και (β) εξαιτίας των δανείων προς την Ουκρανία.
Έχει σημασία δε το ότι, είναι υψηλότερου επιτοκίου σε σχέση με τις λοιπές υποχρεώσεις – στο 4,03%.
Η αρνητική καθαρή θέση, πρέπει προφανώς να καλυφθεί από μελλοντικούς προϋπολογισμούς – έτσι ώστε να εξασφαλίζεται η ανεξαρτησία και η οικονομική υγεία της ΕΕ, έναντι των δανειστών της.
Το ερώτημα μας εδώ είναι πώς εξασφαλίζονται οι υποχρεώσεις που έχει αναλάβει η ΕΕ και τα χρέη της – σημειώνοντας πως το ΕΕΣ κάνει κάποια σύσταση για τη βιωσιμότητα.
Το 2023 τώρα, ο προϋπολογισμός της ΕΕ είχε άνοιγμα 298 δις € – από άνοιγμα 248,3 δις το 2022.
Το άνοιγμα οφείλεται κατά το ΕΕΣ κυρίως στα επιπλέον 34,1 δις των δανείων του ΤΑΑ προς κράτη μέλη, έναντι 27,2 δις το 2022 – συν τα δάνεια (ΜΧΣ+) προς την Ουκρανία, ύψους 18 δις, όταν το 2022 ήταν ύψους 7,2 δις.
Τα τελευταία θα αυξηθούν, αφού στις αρχές του 2024 η ΕΕ πρότεινε επιπλέον 50 δις στήριξη στην Ουκρανία – μία μη επιστρεπτέα στήριξη ύψους έως και 17 δις για την περίοδο 2025/2027, καθώς επίσης δάνεια ύψους έως και 33 δις που θα χρηματοδοτηθούν με δανεισμό από τις χρηματαγορές.
Σωστά λοιπόν κατά το ΕΕΣ, εγκυμονούν σοβαρούς κινδύνους για τον προϋπολογισμό της ΕΕ.
Όμως, εκτός του ανοίγματος αυτού, υπάρχει το Ταμείο Ανάκαμψης – με το οποίο είχαν ήδη χορηγηθεί στα κράτη μέλη δάνεια ύψους 211,7 δις το 2023 και 109 δις το 2022 που όμως δεν είχαν ακόμη εκταμιευθεί.
Με βάση λοιπόν όλα αυτά και με κάποιες ακόμη εγγυήσεις ή διευκολύνσεις προς την Ουκρανία, το άνοιγμα του Προϋπολογισμού της ΕΕ μπορεί να φθάσει τα 565 δις €.
Το ΕΕΣ εκτιμά επίσης ότι, ο προϋπολογισμός της ΕΕ θα μπορούσε να χάσει σχεδόν το 13 % της αγοραστικής του δύναμης έως το 2025, λόγω πληθωρισμού – θέτοντας σε κίνδυνο την εκπλήρωση των προγραμμάτων της ΕΕ.
Συνεχίζοντας, το χρέος μαζί με τους δεδουλευμένους τόκους, αυξήθηκε στο τέλος του 2023 στα 458,5 δις – από 348 δις το 2022.
Το μεγαλύτερο μέρος των υποχρεώσεων αποτελεί το ΤΑΑ – ενώ τα ποσά μπορούν να υπερδιπλασιαστούν έως το 2026, όπως αναφέρεται.
Τα συνολικά ποσά ήταν έως 806,9 δις, αλλά το 2023 μειώθηκαν στα 712 δις, λόγω λιγότερων αιτήσεων – κάτι που δεν ακούγεται παράξενο, με δεδομένα τα πολύ αυστηρά προαπαιτούμενα του που ισοδυναμούν με μνημόνια.
Η ΕΕ πάντως μπορεί να έχει σήμερα μία κορυφαία αξιολόγηση, αλλά δεν είναι απίθανο να αλλάξει – οπότε ίσως κληθεί να αντικαταστήσει ομόλογα που λήγουν, με νέα υψηλότερου κόστους.
Συνεχίζοντας με το ελεγκτικό έργο του ΕΕΣ για το 2023, ελέγχθηκαν έσοδα 248,4 δις και δαπάνες 161,2 δις, σε σύνολο 191,2 δις – ενώ το συνολικό επίπεδο σφάλματος στις δαπάνες αυξήθηκε το 2023 σε 5,6% από 4,2% 2022, ακολουθώντας μία διαχρονικά αυξητική τάξη.
Το γεγονός αυτό οφείλεται στις δαπάνες «Συνοχή, ανθεκτικότητα και αξίες», δηλαδή στις επιδοτήσεις ΕΣΠΑ κλπ., με σφάλμα 3,5% – ενώ ακολουθούν με μικρότερα ποσά οι υπόλοιπες δαπάνες (στη σελ. 33, Διάγραμμα 1.4).
Σε κάθε περίπτωση, με δεδομένο το ότι το σφάλμα υπερβαίνει το 2% που είναι στατιστικά σημαντικό, το ΕΕΣ έχει διατυπώσει αρνητική γνώμη για τις δαπάνες – ενώ είναι κάτι που πρέπει να λάβουν υπ’ όψιν τους οι Ευρωπαίοι Πολίτες.
Αναφορικά τώρα με τις επιμέρους δαπάνες, αυτές της μεγαλύτερης κατηγορίας, της «Συνοχή Ανθεκτικότητα και Αξίες», δηλαδή επιδοτήσεις ΕΣΠΑ κλπ., περιλάμβαναν πληρωμές 65,7 δις – όπου ελέγχθηκαν τα 54,5 δις.
Τα σφάλματα οφείλονται σε μη επιλέξιμες δαπάνες, μη επιλέξιμα έργα, απευθείας αναθέσεις κλπ. – ενώ για την Ελλάδα που έλαβε 3,5 δις, ελέγχθηκαν 13 πράξεις και βρέθηκαν 2 ποσοτικοποιήσιμα σφάλματα και 3 μη ποσοτικοποιήσιμα.
Δεν αναφέρεται όμως περιγραφή των σφαλμάτων αυτών – όπως για άλλες χώρες ενδεικτικά. Μπορείτε να μας δώσετε περισσότερες πληροφορίες, σχετικά με το τι αφορούσαν;
Συνεχίζοντας με την δεύτερη μεγαλύτερη κατηγορία «φυσικοί πόροι και περιβάλλον» που περιλαμβάνει κυρίως την ΚΑΠ, με ύψος πληρωμών 59,5 δις το 2023, το σφάλμα βρέθηκε στο 2,2% – λίγο επάνω από το στατιστικά σημαντικό 2% και οφείλονται κυρίως σε μη επιλεξιμότητα του δικαιούχου/δαπάνης.
Η Ελλάδα έλαβε 2,9 δις και ελέγχθηκαν 8 περιπτώσεις – με ποσοτικοποιημένα σφάλματα σε 4, ενώ πέρυσι ήταν μόνο σε μία.
Να σημειωθεί ότι, όπως θα καταθέσουμε στα πρακτικά, το 2022 είχε εντοπισθεί σφάλμα των πληρωμών ενιαίας ενίσχυσης – ενώ και τον Ιούλιο συνέβη το ίδιο και αφορούσε 196.083 παραγωγούς, με συνολικό ποσόν 50.755.440,32 €.
Τελικά τι συμβαίνει με τον ΟΠΕΚΕΠΕ, στον οποίο έχει ανακοινωθεί πρόστιμο από την ΕΕ ύψους 281 εκ., αν και η κυβέρνηση το προσβάλλει; Μπορείτε να μας πείτε;
Όπως είχαμε σημειώσει πέρυσι έχουμε επιφύλαξη για την ΚΑΠ στο μέλλον, ειδικά όσον αφορά το μέρος των ενισχύσεων που αφορά τις εκπομπές και τα πράσινα μέτρα farm to fork – όπου έτσι θα μειώνονται τελικά οι επιδοτήσεις.
Κακώς κατά την άποψη μας, αφού η χώρα μας έχει πληγεί από τις πλημμύρες και δεν έχει ενισχυθεί ειδικά για αυτό από την ΕΕ – ενώ εκκρεμούν ακόμη πλήρεις αποζημιώσεις, όπως επίσης έργα αποκατάστασης του οδικού και σιδηροδρομικού δικτύου.
Στο μεταναστατευτικό τώρα, οι δαπάνες μειώθηκαν στα 2,7 δις από 3,4 δις το 2022, χωρίς όμως να μειώνονται οι εισροές – οπότε στην ουσία επιβαρύνονται οι εθνικοί προϋπολογισμοί, για ένα ευρωπαϊκό πρόβλημα που εργαλειοποιείται από γειτονικές χώρες. Αν και ελέγχθηκαν δε 23 πράξεις, δεν επαρκούσαν για την εκτίμηση του σφάλματος.
Οι συνολικές δαπάνες για τις γειτονικές χώρες και τον υπόλοιπο κόσμο τώρα, ανήλθαν σε 15,2 δις το 2023 – από 14,5 δις το 2022.
Ελέγχθηκαν 72 πράξεις που δεν επιτρέπουν όμως την εκτίμηση σφάλματος. Γιατί δεν γίνεται εκτίμηση λάθους σε αυτήν την κατηγορία με υψηλό κίνδυνο ατασθαλιών, όταν πολλές φορές αναφερόμαστε σε χώρες με προβληματικά συστήματα ελέγχου; (λίστα χωρών στη σελ. 399-400)
Σχετικά με το ΤΑΑ, σύμφωνα με τον Πίνακα 11.1 η Ελλάδα έχει εγκεκριμένα κονδύλια 18,2 δις – ενώ έως το 2023 είχε λάβει μόλις 5,9 δις.
Η αργή υλοποίηση του ΤΑΑ, είναι κάτι που διαπιστώσαμε και εμείς με ερωτήσεις – όπου μας κάνει εντύπωση, επειδή με βάση τη σύμβαση που κυρώθηκε με τον Ν. 4822/2021, οι πληρωμές θα έπρεπε να έχουν καταβληθεί έως τις 31.12.2023. Τι ακριβώς συμβαίνει;
Η είσπραξη βέβαια των χρημάτων του ΤΑΑ, προϋποθέτει τη συμμόρφωση μας με 63 ορόσημα (σελ. 426) – τα οποία είναι περισσότερα από όλες τις άλλες χώρες της ΕΕ. Γιατί αλήθεια;
Σε κάποια από τα ορόσημα αυτά δεν υπήρχε ικανοποιητική εκπλήρωση, αν και καταβλήθηκαν οι πληρωμές – όπως, για παράδειγμα, αναξιόπιστες διαχειριστικές δηλώσεις, στη σελ. 445. Η Ελλάδα τελικά είχε τα περισσότερα ευρήματα – 9 από το σύνολο των ελέγχων.
Εμείς πάντως έχουμε επιφύλαξη για όλα αυτά τα προαπαιτούμενα που επιβάλλονται χωρίς κοινοβουλευτική επικύρωση, θεωρώντας πως είναι υπερβολικά – όπως τα POS.
Τέλος, σε σχέση με την Ουκρανία, γίνεται μεν αναφορά στους κινδύνους και την οικονομική επιβάρυνση, αλλά δεν είμαστε σίγουροι ότι λαμβάνονται υπ’ όψιν.
Κλείνοντας, θα θέλαμε να συνοψίσουμε για τον απλό κόσμο, τι σημαίνει η πολύ σημαντική έκθεσή σας για την Ευρώπη και όλους μας – σε μια εποχή με διεθνείς γεωπολιτικές ανακατατάξεις, μετά τη νίκη του Trump στις ΗΠΑ.
Σε μία εποχή που η Δύση αντιμετωπίζει προβλήματα χρέους και ανταγωνιστικότητας, την άνοδο των διαλυτικών κινημάτων, το μεταναστευτικό, τους πολέμους στην Ουκρανία και στο Ισραήλ, την άνοδο των BRICS κλπ.
(α) Αυτό που αποκαλείται «Ευρώπη» αντί Ευρωπαϊκή Ένωση, δεν είναι ένα ομόσπονδο κράτος όπως οι ΗΠΑ – οι οποίες έχουν αντίστοιχη νομοθεσία για να λειτουργήσουν κεντρικά και να σεβαστούν τις ελευθερίες των Πολιτειών.
Πρόκειται για ένα γραφειοκρατικό τέρας με έδρα τις Βρυξέλλες και με ένα κοινοβούλιο περιορισμένων εξουσιών – αφού πολλές αποφάσεις λαμβάνονται από το Eurogroup.
Ο προϋπολογισμός αυτής της γραφειοκρατίας, είναι πολύ μικρός σε σχέση με το σύνολο των μελών της ΕΕ – περίπου 2% των δαπανών τους όπως γράφετε, ή 191 δις το 2023.
Οι προϋπολογισμοί των κρατών διαχειρίζονται από τα μέλη και δεν υφίσταται συντονισμός – αφού υπάρχουν απροσπέλαστα εμπόδια, λόγω διαφορετικών φορολογικών και τραπεζικών συστημάτων.
Το μόνο που εξασφαλίζεται, είναι η ελεύθερη και καταχρηστική κίνηση κεφαλαίων – μέσω του κοινού νομίσματος και του αδασμολόγητου εμπορίου.
(2) Ο προϋπολογισμός της ΕΕ αναλώνεται σε κάποιες επιδοτήσεις που είναι αναξιόπιστες. Συγκεκριμένα τα εξής:
(α) Οι περισσότερες παρέχονται μέσω ΕΣΠΑ, πρόσφατα για την πανδημία και το ΤΑΑ, οι οποίες είναι τελικά μικρού ύψους και ενδεχομένως λαμβάνονται από ορισμένες πολιτικές ομάδες, σε κάποιες χώρες – ενώ, με βάση τον έλεγχό σας, είναι αναξιόπιστη η κατανομή και ανάλωση τους.
Το ΤΑΑ ειδικά, εξελίσσεται σε μια μελανή κηλίδα για τη χώρα μας, με αργή υλοποίηση και με αμφιλεγόμενες χρήσεις – ενώ μας επιβαρύνει υπέρμετρα, με 62 προαπαιτούμενα όπως λέτε που δεν τα ψηφίσαμε. Ποιος και γιατί τα επέβαλλε;
(β) Δεύτερη μεγαλύτερη κατηγορία είναι οι επιδοτήσεις για τους αγρότες που πλέον περιορίζονται με τα πράσινα μέτρα – όπου επίσης υπάρχει σφάλμα που τις καθιστά αναξιόπιστες. Στην χώρα μας δε, είναι πηγή χρόνιας κομματικής κατάχρησης – σύμφωνα με διάφορες καταγγελίες στον ΟΠΕΚΕΠΕ.
(γ) Ακολουθούν οι μικρότερες δαπάνες για το μεταναστευτικό και για βοήθεια σε ξένες χώρες – τις οποίες ελέγξατε μεν εντοπίζοντας σημαντικές ατασθαλίες, αλλά κακώς δεν έχετε καθορίσει ποσοτικά το σφάλμα.
Σε κάθε περίπτωση, το μεταναστευτικό είναι σημαντικό για τη χώρα μας, λόγω του ότι είναι πύλη εισόδου – την αποσταθεροποιεί, όπως επίσης την Ευρώπη, ενώ έχει στο παρελθόν διαπιστωθεί κατάχρηση κονδυλίων από τις ΜΚΟ.
Αν είναι δυνατόν οι ΜΚΟ να διαχειρίζονται κρατικό χρήμα – πρέπει να καταγραφούν και να καταργηθούν.
Όσον αφορά τη βοήθεια σε τρίτες χώρες, πρόκειται για έναν κατ’ εξοχήν χώρο που διαπιστώνονται ατασθαλίες – όπως έχει δείξει η εμπειρία των ΗΠΑ στο Αφγανιστάν ή στην Ουκρανία, με πολλά κεφάλαια να μην είναι καταγραμμένα, λόγω εξωχώριων εταιριών, διαφορετικών νομικών καθεστώτων κλπ.
(δ) Εκτός από τις ανωτέρω δαπάνες, θα πρέπει να εκλεχθούν αυτές για την πανδημία, όπως ζητήσαμε πέρυσι – όπου λίγο μετά, το Ελληνικό ΕΣ που επίσης κάνει πολύ σημαντική δουλειά, ανέδειξε το μεγάλο αριθμό των απευθείας αναθέσεων. Θα πρέπει επίσης να ελεγχθούν οι επιδοτήσεις του καρτέλ ενέργειας.
(3) Ο Προϋπολογισμός της ΕΕ είναι ελλειμματικός – όπως επίσης η καθαρή της θέση. Το γεγονός αυτό σημαίνει ότι, εάν ήταν επιχείρηση θα χρεωκοπούσε – κάτι που μπορεί να συμβεί και με κράτη, όπως έχει βιώσει η Ελλάδα με ξεπουλήματα, πλειστηριασμούς κλπ.
Επομένως οφείλει να εξυγιανθεί, ενώ θα πρέπει να ποσοτικοποιηθούν οι εγγυήσεις που έχει αναλάβει για την Ουκρανία – οι οποίες πιθανότατα θα εκπέσουν, λόγω του πολέμου, των αναγκών ανοικοδόμησης και της εξάρτησης της από δανειστές της ΕΕ.
Η ιδέα της χρηματοδότησης μέσω της κατάσχεσης των ρωσικών περιουσιακών στοιχείων ή/και των αποδόσεων τους, είναι εκτός τόπου και χρόνου – αφού ασφαλώς θα τα διεκδικήσει η Ρωσία, με νομικά ή με άλλα μέσα.
Ειδικά αφού πρόκειται για μία μεγάλη στρατιωτική δύναμη – από την οποία προμηθευόμαστε φυσικό αέριο και άλλες πρώτες ύλες.
