Ευρώπη: Ο βασικός δείκτης της Γερμανίας (DAX) είναι στα υψηλότερα επίπεδα όλων των εποχών, κυρίως λόγω των τεραστίων πλεονασμάτων της χώρας (πάνω από 200 δις €), της χαμηλής ισοτιμίας του ευρώ, του πακέτου ποσοτικής διευκόλυνσης της ΕΚΤ, καθώς επίσης των καθοδικών τιμών του πετρελαίου.
Στις υπόλοιπες χώρες του κέντρου οι τιμές είναι μεν υψηλές, αλλά όχι σε αντίστοιχα επίπεδα – ενώ στην περιφέρεια, η οποία χαρακτηρίζεται από υπερχρεωμένα κράτη χωρίς ρεζέρβες, καθώς επίσης με μειωμένες προοπτικές ανάπτυξης, παρά τις χαμηλές τιμές οι κίνδυνοι είναι πολλοί μεγάλοι. Η πορεία των μετοχών πάντως δεν εναρμονίζεται με τα θεμελιώδη μεγέθη των εταιρειών, μετά την υιοθέτηση του πακέτου της ΕΚΤ – όπως φαίνεται από το γράφημα που ακολουθεί.
.
.
Σε κάθε περίπτωση, τα θεμελιώδη μεγέθη των ευρωπαϊκών εταιρειών είναι χειρότερα από αυτά της Κίνας, της Ρωσίας ή της Ιαπωνίας – ενώ το τραπεζικό σύστημα είναι υπερβολικά διογκωμένο, με τεράστιες επισφάλειες, η διάλυση της Ευρωζώνης δεν είναι απίθανη και κανένας δεν γνωρίζει τα αποτελέσματα τυχόν χρεοκοπίας της Ελλάδας. Επομένως, οι ευκαιρίες είναι πολύ περιορισμένες – οπότε δεν είναι εύλογες οι τοποθετήσεις.
Ρωσία: Η χρηματιστηριακή αγορά της χώρας (RTSI) θεωρείται ως η πλέον μισητή παγκοσμίως – αν και το δημόσιο είναι ελάχιστα χρεωμένο, ενώ διαθέτει ένα μετατρέψιμο νόμισμα, με πολλές προοπτικές (χρυσό ρούβλι). Εκτός αυτού, ο δείκτης της ευρίσκεται 65% χαμηλότερα από τα υψηλά του – ενώ η κρίση της Ουκρανίας, η οποία επιβάρυνε κατά πολύ τη Ρωσία, φαίνεται να είναι πλέον υπό έλεγχο.
Εάν τώρα σταματήσουν οι πιέσεις εκ μέρους των Η.Π.Α., κάτι πολύ πιθανόν μετά τις τελευταίες εξελίξεις (άρθρο), εάν αναιρεθούν οι κυρώσεις εκ μέρους της ΕΕ (η οποία υποφέρει από τη μείωση των εξαγωγών της προς τη Ρωσία), μετά την εύρεση κάποιας λύσης στο θέμα της Ουκρανίας, καθώς επίσης εάν οι τιμές του πετρελαίου ισορροπήσουν σε κάποιο επίπεδο, τότε το χρηματιστήριο της θα ακολουθήσει μία έντονα ανοδική πορεία.
Μεγάλες ευκαιρίες φαίνεται να υπάρχουν στις αγορές εταιρικών ομολόγων, καθώς επίσης στα ομόλογα του δημοσίου – ενώ, εάν οι τιμές του πετρελαίου αυξηθούν, τότε θα ανατιμηθεί το ρούβλι και θα ωφεληθούν σημαντικά τα ομόλογα.
Οι εταιρείες που παρουσιάζουν ενδιαφέρον είναι η διαχειριστής του χρηματιστηρίου της Μόσχας MOEX (οι τιμές της οποίας είναι όμως κοντά στα ανώτατα υψηλά, γεγονός θετικό για τις προοπτικές του δείκτη της χώρας), ο παραγωγός λιπασμάτων Phosargo, καθώς επίσης η μεγαλύτερη τράπεζα της χώρας, η Sberbank, η οποία διαπραγματεύεται ως ADR στα χρηματιστήρια του Λονδίνου και της Νέας Υόρκης.
Η τράπεζα έχει βέβαια επανέλθει από τα χαμηλά επίπεδα των τελευταίων εβδομάδων, αλλά η τιμή της είναι ακόμη χαμηλή, κρίνοντας από τη λογιστική της αξία (P/BV), η οποία είναι της τάξης του 0,8 – επίσης από την τιμή προς τα κέρδη της (Ρ/Ε), η οποία θα κυμανθεί περίπου στο 6 για το 2016.
Εμπορεύματα: Το πετρέλαιο, παρά τα πολύ υψηλά αποθέματα που έχουν δηλωθεί, δεν θα συνεχίσει την έντονη καθοδική του πορεία – αν και πολύ δύσκολα μπορεί να κάνει κάποιος προβλέψεις, αφού η τιμή του επηρεάζεται σε μεγάλο βαθμό από τη γεωπολιτική (ανάλυση).
Πάντως, εάν αφαιρέσει κανείς το πετρέλαιο που εξορύχτηκε από σχιστόλιθο, καταναλώθηκαν περισσότερες ποσότητες τα προηγούμενα έτη, από αυτές που παρήχθησαν – οπότε, εάν η νέα μέθοδος αποδειχθεί λιγότερο παραγωγική, από όσο υποθέτεται, τότε θα υπάρξει σύντομα μείωση της προσφοράς, λόγω του περιορισμού των επενδύσεων, άρα αύξηση της τιμής.
Αυτό σημαίνει πως ο ανοδικός κύκλος των πρώτων υλών δεν έχει παρέλθει – ειδικά επειδή σε κάθε τέτοιον κύκλο μεσολαβούν μεγάλες διορθώσεις. Για παράδειγμα, οι μετοχές αυξήθηκαν από το 1982 έως το 2000, παρά το κραχ του 1987, όπου κατέρρευσαν μεταξύ 40% και 80% – με αποτέλεσμα οι επενδυτές να θεωρήσουν πως ο κύκλος ολοκληρώθηκε τότε.
Θετικές φαίνονται κυρίως οι προοπτικές για τα αγροτικά προϊόντα, οι τιμές των οποίων μειώθηκαν κατά 30% τα τελευταία έτη – παρά το ότι όλες οι υπόλοιπες επενδυτικές αξίες αυξήθηκαν. Επίσης για τα βασικά μέταλλα, λόγω του ότι οι οικονομίες των αναπτυσσομένων χωρών θα συνεχίσουν την ανοδική τους πορεία, μετά από μία σημαντική διόρθωση όμως – από την οποία θα επηρεαστούν για μία τελική φορά όλα τα εμπορεύματα.
Όσον αφορά το χρυσό, τα τελευταία χρόνια αυξάνεται συνεχώς η τιμή του, χωρίς να μεσολαβήσει κάποια μεγάλη διόρθωση της τάξης του 50% – κάτι που σημαίνει πως θα συμβεί κάποια στιγμή, με την τιμή του να πέφτει κάτω από τα 1.000 $ ανά ουγγιά, έως ότου αρχίσει ξανά την ανοδική της πορεία.
Δολάριο: Το αμερικανικό νόμισμα θεωρείται πως έχει τις καλύτερες προοπτικές, μαζί με αυτό της Κίνας – επειδή αποτελεί ένα σίγουρο λιμάνι για τους επενδυτές. Εάν δε συμβεί κάποιο κραχ τα επόμενα έτη ή εάν υπάρξουν σημαντικές γεωπολιτικές ανακατατάξεις, είναι βέβαιο πως θα αυξηθούν οι εισροές δολαρίων στις Η.Π.Α., αυξάνοντας την ισοτιμία του – κάτι που όμως θα προκαλέσει τεράστια προβλήματα στην υπερδύναμη, αφού είναι ο μεγαλύτερος οφειλέτης του πλανήτη, με τα υψηλότερα δίδυμα ελλείμματα παγκοσμίως.
