ΤΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΜΕΓΕΘΗ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ
Ανεξάρτητα από τα παραπάνω και σε σχέση με τη χώρα μας, θεωρούμε σκόπιμο να ξεκινήσουμε την ανάλυση μας, παραθέτοντας πίνακες με τα βασικότερα οικονομικά μεγέθη της – έτσι όπως αποτυπώνονται σήμερα από τις διάφορες Υπηρεσίες της.
Παράλληλα, θα ασχοληθούμε με εκείνες τις ενέργειες, οι οποίες οφείλουν ή πρέπει να ακολουθήσουν – με στόχο να μπορέσουμε να ξεφύγουμε από την παγίδα της ύφεσης και του χρέους.
(α) Δημόσιο χρέος
‘Όπως φαίνεται από τον Πίνακα Ι, το συνολικό χρέος μας την 31.12.2012 διαμορφώθηκε στα 305.537,33 εκ. € – εκ των οποίων τα 183.098,58 εκ. € προέρχονται από το μηχανισμό στήριξης της Ευρωζώνης. Υπενθυμίζουμε ότι, με την πρώτη σύμβαση έχουν εγκριθεί 110 δις €, ενώ με τη δεύτερη 130 δις € – συνολικά δηλαδή 240 δις €.
ΠΙΝΑΚΑΣ Ι: Κατηγορίες χρέους κεντρικής διοίκησης σε εκ. €, στις 31.12.2012
| Κατηγορίες χρέους κεντρικής διοίκησης |
Ποσά στις 31.12.2012 |
Ποσοστό |
| Ομόλογα και Βραχυπρόθεσμοι τίτλοι |
104.654,42 |
34,25% |
| (α) Ομόλογα εσωτερικού |
81.769,19 |
78,12% |
| (β) Ομόλογα εξωτερικού |
4.308,23 |
4,11% |
| (γ) Λοιπά |
18.577,00 |
17,75% |
| Δάνεια |
200.882,91 |
65,75% |
| (α) Δάνεια μηχανισμού στήριξης |
183.098,58 |
91,15% |
| (β) Λοιπά |
17.784,33 |
8,85% |
| Συνολικό δημόσιο χρέος |
305.537,33 |
100% |
Σημείωση: Το ύψος των εγγυήσεων του ελληνικού δημοσίου, οι οποίες ελπίζουμε να μην «καταπέσουν», ανέρχεται στα 19.451,67 εκ. €
Πηγή: Δελτίο δημοσίου χρέους (minfin.gr)
Πίνακας: Β. Βιλιάρδος
Με βάση τα δάνεια που έχουν εγκριθεί, εξασφαλίζεται η εξόφληση των ληξιπρόθεσμων οφειλών μας του 2013 και του 2014, οι οποίες είναι 56,1 δις € (Πίνακας IV που ακολουθεί), αφού μας οφείλονται ακόμη 56,9 δις € – με εξαίρεση το έλλειμμα του 2013 (11,2 δις €, σύμφωνα με τον προϋπολογισμό), καθώς επίσης το ενδεχόμενο έλλειμμα του 2014, για τα οποία δεν γνωρίζουμε εάν έχουν προβλεφθεί «μέτρα» (λιτότητας ή δανεισμού).
Εν τούτοις, δεν φαίνεται να υπολογίζεται πλέον το ποσόν της ανακεφαλαιοποίησης των τραπεζών (49 δις €), καθώς επίσης ορισμένα άλλα (απώλειες ΟΤΑ κλπ.), έτσι όπως είχαν απεικονισθεί στο προσχέδιο του προϋπολογισμού – γεγονός που μας δημιουργεί αρκετά μεγάλα ερωτηματικά.
(β) Ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών
Με κριτήριο τον Πίνακα ΙΙ που ακολουθεί, διαπιστώνεται μία εξαιρετικά μεγάλη καλυτέρευση στο ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών της πατρίδας μας – το οποίο είναι πλέον ελάχιστα αρνητικό, αν και οφείλει να μηδενισθεί.
ΠΙΝΑΚΑΣ ΙΙ: Προσωρινό ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών σε εκ. €, το 11μηνο Ιανουάριος-Νοέμβριος
| Μεγέθη |
2011 |
2012 |
| Ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών* |
-18.490,70 |
-5.049,50 |
| Εμπορικό ισοζύγιο |
-25.267,50 |
-18.604,70 |
| Ισοζύγιο υπηρεσιών |
14.017,70 |
14.270,30 |
* Μόλις στο -2,6% του ΑΕΠ μας, από σχεδόν -14% πριν από τη κρίση
Πηγή: ΤτΕ (Ημερησία)
Πίνακας: Β. Βιλιάρδος
Περαιτέρω, παρά το ότι μειώθηκε σημαντικά το έλλειμμα του εμπορικού ισοζυγίου (εισαγωγές πλην τις εξαγωγές), έχουμε την άποψη ότι, υπάρχουν ακόμη πολλές δυνατότητες – αφού μπορούμε να περιορίσουμε τις εισαγωγές, επιμένοντας στην αγορά ελληνικών προϊόντων, καθώς επίσης να αυξήσουμε τις εξαγωγές μας. Πόσο μάλλον όταν οι εξαγωγές μας είναι σχεδόν «αμελητέες», εάν κατανοήσουμε ότι, είναι οι μισές από αυτές της Πορτογαλίας, είκοσι φορές χαμηλότερες από της Ολλανδίας κοκ.
Επί πλέον αυτών, το ισοζύγιο των υπηρεσιών μπορεί να καλυτερεύσει σε μεγάλο βαθμό, μεταξύ άλλων από την άνοδο του τουρισμού μας – ο οποίος έχει τεράστιες προοπτικές, αφού δεν έχει τη δυνατότητα να μας ανταγωνιστεί καμία χώρα, με δεδομένο το φυσικό και πολιτιστικό πλούτο της χώρας μας.
(γ) Προϋπολογισμός
Από τον επόμενο Πίνακα (ΙΙΙ) διαπιστώνονται πολλά προβλήματα ακόμη – αφού το έλλειμμα του προϋπολογισμού μας παραμένει πολύ μεγάλο (6,1%), ενώ το πρωτογενές έλλειμμα (προ τόκων) συνεχίζει να υπάρχει και το 2013 – οπότε θα αντιμετωπίσουμε σημαντικές δυσκολίες στη χρηματοδότηση μας.
ΠΙΝΑΚΑΣ ΙΙΙ: Μεγέθη προϋπολογισμού 2012 (εκτιμήσεις πραγματοποιήσεων), προβλέψεις 2013
| Μεγέθη |
2012 |
2013 |
| Έσοδα |
52.393 |
51.458 |
| % επί του ΑΕΠ |
27,0% |
28,1% |
| Δαπάνες |
68.705 |
62.652 |
| % επί του ΑΕΠ |
35,4% |
34,2% |
| (α) Πρωτογενείς |
47.586 |
44.650 |
| (β) Τόκοι |
11.735 |
*8.900 |
| (γ) Λοιπές |
9.384 |
9.102 |
| Έλλειμμα προϋπολογισμού |
-16.312 |
-11.194 |
| % επί του ΑΕΠ |
-8,4% |
-6,1% |
| Πρωτογενές έλλειμμα |
-4.577 |
-2.294 |
| % επί του ΑΕΠ |
-2,4% |
-1,3% |
| ΑΕΠ** |
194.003 |
***183.049 |
| Δημόσιο χρέος |
305.537 |
****316.731 |
| % επί του ΑΕΠ |
157,49% |
173,03% |
* Μέσο επιτόκιο δανεισμού μας, με βάση τους τόκους, στο 2,91%
** Το ΑΕΠ ανήλθε τελικά στα 193,7 δις €, σύμφωνα με την ΕΛΣΤΑΤ, σημειώνοντας πτώση -7,1% (208,5 δις € το 2011 κατά την ΕΛΣΤΑΤ – 206,3 δις € κατά τον προϋπολογισμό).
*** Υπολογίζεται ύφεση 5,6% (αν και δεν φαίνεται πως θα ξεπεράσει το 4,5% σύμφωνα με την ΤτΕ)
**** Το δημόσιο χρέος το 2013 θα είναι αυτό του 2012, συν το έλλειμμα του προϋπολογισμού
Πηγή: ΥΠΟΙΚ, ΕΛΣΤΑΤ
Πίνακας: Β. Βιλιάρδος
Από την άλλη πλευρά όμως, τα έσοδα αυξάνονται ποσοστιαία ως προς το ΑΕΠ, ενώ οι δαπάνες περιορίζονται σημαντικά σε απόλυτα μεγέθη – οπότε, εάν φυσικά επιβεβαιωθούν στην πράξη οι αριθμοί, η εικόνα καλυτερεύει αρκετά.
Βέβαια, εάν καταφέρναμε να περιορίσουμε την ύφεση, μέσω της αύξησης κυρίως των εξαγωγών μας, θα άλλαζε εντελώς η εικόνα – ενώ είναι απολύτως εφικτό, όπως θα αναφέρουμε στη συνέχεια.
(δ) Τοκοχρεολύσια
Όπως διαπιστώνουμε, η κατανομή των δόσεων αποπληρωμής των δανείων μας, οι οποίες απεικονίζονται στον Πίνακα IV, είναι πολύ καλύτερη, από αυτήν που υπήρχε στο παρελθόν και η οποία ήταν ένας από τους βασικούς λόγους της χρεοκοπίας της χώρας μας.
ΠΙΝΑΚΑΣ IV: Χρονοδιάγραμμα λήξης χρέους κεντρικής διοίκησης σε δις € (δόσεις αποπληρωμής)
| Έτος |
Ποσόν |
Έτος |
Ποσόν |
Έτος |
Ποσόν |
| 13 |
31,2 |
21 |
3,4 |
29 |
6,9 |
| 14 |
24,9 |
22 |
5,1 |
30 |
6,9 |
| 15 |
16,1 |
23 |
7,8 |
31 |
6,7 |
| 16 |
6,8 |
24 |
8,6 |
32 |
6,7 |
| 17 |
7,4 |
25 |
7,3 |
33 |
6,8 |
| 18 |
3,1 |
26 |
8,0 |
34 |
9,5 |
| 19 |
7,1 |
27 |
8,0 |
35 |
9,3 |
| 20 |
3,3 |
28 |
7,3 |
36-57 |
97,3 |
| Σύνολα |
99,9 |
|
55,5 |
|
150,1 |
Σημείωση: Πρόβλημα παρουσιάζεται το 2037 (14,4 δις), το 2038 (13,6 δις) και το 2039 (14,6 δις). Σε όλα τα υπόλοιπα έτη (με εξαίρεση το 2013 και 2014, όπου όμως χρηματοδοτούμαστε – πρόβλημα μόνο το 2015), η κατανομή είναι καλύτερη
Πηγή: Δελτίο δημοσίου χρέους
Πίνακας: Β. Βιλιάρδος
Εν τούτοις, δεν πρέπει να ξεχνάμε το μεγάλο πρόβλημα των ασφαλιστικών μας ταμείων – τα οποία όπως λέγεται θα καταστραφούν, εάν δεν συμμετέχουν στην αύξηση κεφαλαίου της Εθνικής Τράπεζας, αφού αποτελούν τους βασικούς μετόχους της (συμμετοχή περί το 16%).
Σε κάθε περίπτωση, εάν απαιτηθεί η βοήθεια τους από το δημόσιο, η Ελλάδα δεν θα μπορέσει να ανταπεξέλθει με τις δανειακές της υποχρεώσεις – εκτός εάν «φιλοτιμηθεί» η Γερμανία να εξοφλήσει τις υποχρεώσεις της (κυρίως το πολεμικό δάνειο).
