Οι μέτοχοι που μας γνωστοποιούν με άνεση οι συστημικές τράπεζες, στην ουσία δεν είναι τίποτα άλλο παρά trustee δηλαδή απλοί διαχειριστές. Και εδώ ξεκινά το άβατο της διεθνούς κερδοσκοπίας: Επενδυτές που κρύβονται πίσω από τα καταπιστεύματα, τα πιο εμετικά καλύμματα της κερδοσκοπίας.
Για την αντιμετώπιση των μη εξυπηρετούμενων δανείων τα οποία είχαν διογκωθεί λόγω της οικονομικής κρίσης όπως είναι γνωστό έχει επιλεγεί η λύση της διαχείρισης τους εκτός των τραπεζών και μέσω τιτλοποιήσεων.
Συγκεντρώθηκαν οι απαιτήσεις από δάνεια σε πακέτα – χαρτοφυλάκια και ιδρύθηκαν εταιρείες ειδικού σκοπού στην Ιρλανδία, οι πασίγνωστες SPVs, στις οποίες μεταβιβάστηκαν αυτές οι απαιτήσεις.
Οι συγκεκριμένες εταιρείες εξέδωσαν ομολογίες με κλιμακωτή σειρά εξασφάλισης (υψηλή, μεσαία και χαμηλή, senior/mezzanine/junior notes) επιστρέφοντας στις τράπεζες τις ομολογίες senior και ένα 5% των mezz και junior.
Η διαχείριση των συγκεκριμένων κόκκινων δανείων δόθηκε υποτίθεται σε εξειδικευμένες εταιρείες στη διαχείριση κόκκινων δανείων, στους servicers.
Επίσης όπως είναι ευρύτερα γνωστό μέσω των τριών προγραμμάτων ΗΡΑΚΛΗΣ το ελληνικό δημόσιο εγγυήθηκε τις ομολογίες υψηλής εξασφάλισης (senior notes) διαμορφώνοντας στην ουσία πλαίσιο αποπληρωμής τους ανεξάρτητα των αποτελεσμάτων είσπραξεις των υποκείμενων των ομολογιών δανείων από τους servicers.
Σύμφωνα με το τελευταίο δελτίο δημοσίου χρέους – Δεκέμβριος 2025 το ανεξόφλητο υπόλοιπο των εγγυήσεων του προγράμματος ΗΡΑΚΛΗΣ με ημερομηνία 31/12/2025 καταγράφεται στο ύψος των 17,1 δις € έναντι 17,3 δις € που καταγράφονταν στα τέλη του 2024.
Στην ουσία ομιλούμε για 23 τιτλοποιήσεις, 4 εκ των οποίων πραγματοποιήθηκαν εντός του 2025, με τα έσοδα του ελληνικού δημοσίου από τις συγκεκριμένες εγγυήσεις να φθάνουν το 2025 στα επίπεδα των 293,2 εκατ. €
Αυτά λίγο πολύ είναι γνωστά όπως και γνωστό είναι τι θα συμβεί σε περίπτωση κατάπτωσης τους αφού οι ενδεχόμενες καταπτώσεις θα προστεθούν στο δημόσιο χρέος και ο Έλληνας φορολογούμενος θα κληθεί να τις αποπληρώσει.
Εκείνο που δεν είναι γνωστό είναι ποιά κεφάλαια, ποιών επενδυτών, εγγυάται το ελληνικό δημόσιο;
Ποιοι είναι οι μέτοχοι των εταιρειών Digital Assured Companies ή DAC που εξέδωσαν τα συγκεκριμένα ομόλογα;
Εάν ρωτήσουμε τις συστημικές τράπεζες τα δάνεια των οποίων δόθηκαν στις DAC, ποιοι είναι είναι οι μέτοχοι αυτών των εταιρειών, θα λάβουμε άμεση απάντηση αφού δεν έχουν κανένα λόγο να αποκρύψουν τον μέτοχο ο οποίος κατά βάση είναι εταιρεία με έδρα το Δουβλίνο της Ιρλανδίας.
Οι 7 τιτλοποιήσεις της τράπεζας Πειραιώς πραγματοποιήθηκαν από 7 εταιρείες DAC οι οποίες έχουν αποκλειστικό μέτοχο την εταιρεία Wilmington Trust SP Services Limited.
Οι 5 τιτλοποιήσεις της Eurobank πραγματοποιήθηκαν από 5 εταιρείες DAC οι οποίες έχουν αποκλειστικό μέτοχο την εταιρεία Wilmington Trust SP Services Limited.
Η πρώτη έκπληξη των 12 τιτλοποιήσεων δυο διαφορετικών συστημικών τραπεζών από 12 διαφορετικές εταιρείες ειδικού σκοπού αφορά τον κοινό μέτοχο, την εταιρεία Wilmington Trust SP Services Limited.
Ποια είναι αυτή η εταιρεία;
Η Wilmington Trust SP Services Limited είναι θυγατρική εταιρεία του ομίλου Wilmington Trust (μέλος της M&T Bank Corporation), η οποία παρέχει εξειδικευμένες υπηρεσίες σε “εταιρείες ειδικού σκοπού” (Special Purpose Vehicles – SPVs) και διεθνείς εταιρικούς πελάτες.
Ειδικεύεται σε διοικητικές υπηρεσίες, λογιστική υποστήριξη, διαχείριση καταπιστευμάτων, παρέχει υπηρεσίες SPV, όπως εταιρική διακυβέρνηση, ετοιμασία οικονομικών καταστάσεων, παρακολούθηση πληρωμών και fiduciary υπηρεσίες.
Διαθέτει γραφεία σε κρίσιμα χρηματοπιστωτικά κέντρα, συμπεριλαμβανομένου του Λονδίνου (Wilmington Trust SP Services (London) Limited) και του Δουβλίνου (Wilmington Trust SP Services (Dublin) Limited).
Ποια είναι η μητρική εταιρεία;
Η M&T Bank Corporation είναι μια μεγάλη αμερικανική περιφερειακή τραπεζική εταιρεία συμμετοχών (bank holding company), με έδρα το Μπάφαλο της Νέας Υόρκης.
Παρέχει ένα ευρύ φάσμα τραπεζικών υπηρεσιών, συμπεριλαμβανομένης της λιανικής τραπεζικής (προσωπικοί λογαριασμοί), εμπορικής τραπεζικής (επιχειρηματικά δάνεια), στεγαστικών δανείων, διαχείρισης πλούτου (wealth management) και επενδυτικών υπηρεσιών.
Η M&T Bank Corporation, σχετίζεται συχνά με δομημένες χρηματοοικονομικές συναλλαγές, τιτλοποιήσεις και διαχείριση NPLs (κόκκινων δανείων).
Θεωρείται μία από τις μεγαλύτερες περιφερειακές τράπεζες στις ΗΠΑ, με σημαντικό ενεργητικό.
Οι 6 τιτλοποιήσεις της Alphabank πραγματοποιήθηκαν από 6 εταιρείες DAC οι οποίες έχουν αποκλειστικό μέτοχο την εταιρεία Csc Finance Nominees (Ireland) Limited.
Ποια είναι αυτή η εταιρεία;
Η Csc Finance Nominees (Ireland) Limited είναι μια ιρλανδική εταιρεία, που ιδρύθηκε τον Ιούνιο του 2010 με έδρα το Δουβλίνο.
Λειτουργεί κυρίως ως «nominee company» (εταιρεία υποψηφίων μετόχων/διαχειριστών), παρέχοντας υπηρεσίες φύλαξης τίτλων, διαχείρισης και εταιρικής διακυβέρνησης για λογαριασμό τρίτων, συνδεδεμένη με τον διεθνή όμιλο CSC (Corporation Service Company).
Δραστηριοποιείται ως εταιρεία που κατέχει περιουσιακά στοιχεία ή μετοχές για λογαριασμό άλλων πελατών (Nominee services) ενώ έχει διασυνδέσεις με πολυάριθμες άλλες ιρλανδικές οντότητες.
Ποια είναι η μητρική της εταιρεία;
Η CSC (Corporation Service Company) είναι μια κορυφαία, ιδιωτική εταιρεία παροχής υπηρεσιών επιχειρηματικής διοίκησης, συμμόρφωσης (compliance), νομικών υπηρεσιών και ψηφιακής προστασίας, που ιδρύθηκε το 1899. Εξυπηρετεί πάνω από το 90% των Fortune 500, προσφέροντας λύσεις για τη σύσταση εταιρειών, τη διαχείριση εγγράφων, τη φορολογία και την προστασία επωνυμίας (domain names) σε παγκόσμιο επίπεδο.
Ειδικεύεται στη σύσταση οντοτήτων, τη διαχείριση θυγατρικών, τη λογιστική, την υποβολή εκθέσεων και τη νομική συμμόρφωση.
Η CSC (επίσημα γνωστή ως Corporation Service Company) είναι γνωστή ως ο “συνεργάτης πίσω από τις επιχειρήσεις”, βοηθώντας εταιρείες να διαχειριστούν την πολυπλοκότητα των κανονισμών.
Άρα οι μέτοχοι των εταιρειών Designated Activity Company (DAC), των εταιρειών δηλαδή που εξέδωσαν τους τίτλους το senior τμήμα των οποίων εγγυάται το ελληνικό δημόσιο, είναι γνωστοί ή μήπως δεν είναι;
Ποιες είναι όμως οι Designated Activity Company (DAC);
Είναι ένας τύπος ιδιωτικής εταιρείας περιορισμένης ευθύνης, συνήθως με έδρα την Ιρλανδία, η οποία ιδρύεται για καθορισμένους, ειδικούς σκοπούς, όπως η τιτλοποίηση δανείων. Χρησιμοποιείται συχνά από τράπεζες για τη μεταβίβαση και διαχείριση «κόκκινων» δανείων.
Όταν λέμε Ιδιωτική εταιρεία περιορισμένης ευθύνης (Private Company Limited by Shares) εννοούμε πως η ευθύνη περιορίζεται μόνο σε όσα έχουν επενδυθεί στην εταιρεία.
Σε αντίθεση με τις κοινές ιδιωτικές εταιρείες, οι DACs δεσμεύονται από το καταστατικό τους να μην αλλάξουν τη δραστηριότητά τους γι’ αυτό και εμφανίζονται συχνά σε ανακοινώσεις για τιτλοποιήσεις απαιτήσεων.
Εάν κάποιος νομίζει ότι στην βάση όλων όσων εκθέσαμε μέχρι τώρα έχει εικόνα των πραγματικών μετόχων πλανάται πλάνη οικτρά.
Διότι οι μέτοχοι των εταιρειών DAC που προαναφέραμε ενεργούν αποκλειστικά και μόνο ως share trustee κατέχοντας τις μετοχές ως καταπιστεύματα (Share held on trust).
Το καταπίστευμα – Share held on trust (μετοχές που κατέχονται από το καταπίστευμα) σημαίνει ότι ένα πρόσωπο (trustee/επίτροπος) κατέχει νομικά τις μετοχές αλλά, τα οικονομικά οφέλη (μερίσματα, δικαιώματα ψήφου) ανήκουν σε άλλον (beneficiary/δικαιούχος).
Ο επίτροπος διαχειρίζεται τις μετοχές βάσει συμφωνίας, προστατεύοντας τα συμφέροντα του δικαιούχου.
Ο επίτροπος (trustee) είναι ο εγγεγραμμένος ιδιοκτήτης, ενεργεί ως “nominee shareholder” (ονομαστικός μέτοχος) ακολουθεί τις οδηγίες του δικαιούχου, όμως ο δικαιούχος (beneficiary) απολαμβάνει τα κέρδη.
Ας δούμε αναλυτικά όλο αυτό το πλέγμα των μετόχων που κρύβονται πίσω από τα καταπιστεύματα, δηλαδή των πραγματικών ιδιοκτητών.
Τα καταπιστεύματα μετοχών (stock trusts ή share trusts) είναι νομικές συμφωνίες (συνήθως βασισμένες στο αγγλοσαξονικό δίκαιο – trust) όπου ένας ιδιοκτήτης μετοχών (settlor) μεταβιβάζει την νομική κυριότητα των μετοχών του σε έναν τρίτο, τον καταπιστευματοδόχο (trustee), προκειμένου ο τελευταίος να τις διαχειρίζεται προς όφελος συγκεκριμένων προσώπων, που ονομάζονται ωφελούμενοι (beneficiaries).
Αν και οι μετοχές βρίσκονται νομικά στο όνομα του καταπιστευματοδόχου, η ωφέλεια από αυτές (μερίσματα, υπεραξία) ανήκει στους δικαιούχους.
Ο trustee έχει τον νομικό τίτλο, αλλά οι δικαιούχοι έχουν το δικαίωμα στα εισοδήματα και το κεφάλαιο.
Οι μετοχές που περιέρχονται σε ένα καταπίστευμα προστατεύονται από πιθανούς πιστωτές του αρχικού ιδιοκτήτη (settlor), καθώς δεν αποτελούν πλέον μέρος της προσωπικής του περιουσίας.
Η δομή του καταπιστεύματος έχει ως εξής :
1.Settlor(Ιδρυτής): Αυτός που “βάζει” τις μετοχές στο καταπίστευμα.
2.Trustee(Καταπιστευματοδόχος): Το πρόσωπο ή η εταιρεία που διαχειρίζεται τις μετοχές.
3.Beneficiary(Ωφελούμενος): Αυτός που λαμβάνει τα μερίσματα και την αξία των μετοχών.
Η νομική ισχύς μέσα από τα Declaration of Trust (Δήλωση Εμπιστεύματος/Καταπιστεύματος) είναι ένα νομικά δεσμευτικό έγγραφο, κυρίως στο δίκαιο Αγγλίας & Ουαλίας, που καθορίζει ποιος κατέχει τι, και χρησιμοποιείται για την προστασία των επενδύσεων.
Άρα οι μέτοχοι που μας γνωστοποιούν με άνεση οι συστημικές τράπεζες, Wilmington Trust SP Services Limited και Csc Finance Nominees (Ireland) Limited στην ουσία δεν είναι τίποτα άλλο παρά trustee δηλαδή απλοί διαχειριστές.
Ποιοι είναι οι πραγματικοί ιδιοκτήτες – επενδυτές που κρύβονται πίσω από τα καταπιστεύματα;
Εδώ σταματούμε, αφού στην ουσία εδώ ξεκινά το άβατο της διεθνούς κερδοσκοπίας.
Τα καταπιστεύματα είναι τα πιο εμετικά καλύμματα της κερδοσκοπίας.
Δημιουργούν δίχτυ απόλυτης προστασίας όλων εκείνων που η αχαλίνωτη ροπή για κερδοσκοπία είναι συνυφασμένη με την αθέατη όψη των δραστηριοτήτων τους.
Τα καταπιστεύματα δίνουν την ευκαιρία στο καθένα να υποθέσει ότι πίσω από αυτά μπορεί να κρύβονται, αναφορικά με τους πραγματικούς ιδιοκτήτες των κόκκινων ελληνικών δανείων, από τις τράπεζες που τα χορήγησαν, από τους μετόχους τους, από ομίλους επιχειρηματικών συμφερόντων έως τα hedge fund και τα προϊόντα εγκλήματος (ναρκωτικά, πορνεία, τζόγος, εκβιασμοί).
Το επιμύθιο όλων των παραπάνω έχει να κάνει με το ελληνικό δημόσιο.
Γνωρίζοντας τι σημαίνει καταπίστευμα και τι μπορεί να κρύβεται πίσω από αυτό γιατί χρησιμοποίησε χρήματα των Ελλήνων φορολογούμενων για να καλύψει τα ομόλογα που αυτά εξέδωσαν;
Γιατί εγγυάται το χειρότερο και πιο διεφθαρμένο τμήμα της διεθνούς κερδοσκοπίας;
Γιατί αναλαμβάνει ευθύνες ‘επενδυτών’ που ποδοπατούν κάθε έννοια ηθικής και δικαιοσύνης;
ΛΕΚΚΑΣ ΣΑΡΑΝΤΟΣ
ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ
e-mail: salekkas@gmail.com
