ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ
- Γενική εικόνα
Για οποιονδήποτε ψύχραιμο ευρωπαϊστή, η απορία προκύπτει αβίαστα: γιατί τόση φασαρία ; Οι διαφωνίες του αριστερού ΣΥΡΙΖΑ αφορούν όχι την γενική λογική της προταθείσας συμφωνίας, αλλά κάποια επί μέρους θέματα, όπως π.χ. ιδιωτικοποιήσεων. Γιατί φθάσαμε εδώ που βρισκόμαστε;
Μία «εύκολη» ερμηνεία θα εστίαζε σε εσωτερικά προβλήματα του κυβερνώντος κόμματος, σε κυβερνητική απειρία και τα συναφή. Ή, από την άλλη, σε εμμονές των εταίρων και των δανειστών μας. Αλλά είναι έτσι;
Η απάντησή μου είναι ότι πρόκειται περί πλεκτάνης, που αποκαλύπτεται από την πρόταση των δανειστών που είδαμε. Ιδιαίτερα, σε συνδυασμό με το κλίμα συγκατάβασης που αποτυπώνει η «Δήλωση του Eurogroup ττς 20ης Φεβρουαρίου».
- Μεθοδική τεκμηρίωση
Στις μέρες μας, κάθε ευφάνταστο σενάριο συνομωσίας πείθει. Και ξεχνιέται όταν απλώς απασχολήσει ένα άλλο ευφάνταστο σενάριο. Κάποιος που ενδιαφέρεται να διαμορφώσει εδραία πεποίθηση, δεν έχει παρά να ακολουθήσει επιστημονική μεθοδολογία. Ιδού πώς εδραιώνεται μία θεωρία πλεκτάνης:
Πρώτον, διατυπώνουμε επιγραμματικά μία άποψη. Η θεωρία πλεκτάνης, δηλαδή, θα στηρίζει αυτήν την άποψη.
Δεύτερον, με βάση αυτή την άποψη, προσπαθούμε να ερμηνεύσουμε όλα τα σχετικά γεγονότα. Όλα.
Τρίτον, ελέγχουμε αν η άποψη διαψεύδεται από κάποια γεγονότα. Αρκεί μία και μόνη διάψευση, για να καταρρεύσει μία θεωρία. Αλλά χρειάζεται προσοχή σε αυτόν τον έλεγχο.
Και, τέταρτον, με βάση αυτή την – ελεγμένη πιά – θεωρία, μπορούμε να προβλέψουμε αξιόπιστα το μέλλον.
Και να κρίνουμε επαρκώς το τι θα πράξουμε.
- Το κόλπο του κακομαθημένου βουτυρόπαιδου
Ας υποθέσουμε μία εύπορη οικογένεια, και ας δούμε νοερά μία χαρακτηριστική συμπεριφορά παραχαϊδεμένου γιού. Έχει πείσει τον μπαμπά, συνήθως με την βοήθεια της μαμάς, να του δώσει χρήματα για να πεταχτεί να φροντίσει για το βάψιμο του οικογενειακού εξοχικού εν όψει θέρους.
Σπαταλάει κάπου τα λεφτά – π.χ. χαρτοπαιξία. Φυσικά, αντί να πάει να πει την αλήθεια, θα ψάξει για τρόπο να γλυτώσει. Ένα απλό σχετικά κόλπο είναι να προκαλέσει πυρκαγιά στο εξοχικό. Φροντίζει εγκαίρως, μάλιστα, να συστήσει στον πονόψυχο μπαμπά να προσλάβει ως φύλακα τον παλιό συμμαθητή του που είναι σε δύσκολη οικονομική κατάσταση.
Η φωτιά έχει κρύψει ότι το εξοχικό δεν βάφτηκε ποτέ. Ο έμπιστος του μπαμπά φύλακας θα επιβεβαιώσει την φωτιά και τις υπεράνω υποψίας συνθήκες της. Αλλά δεν πρόκειται ποτέ να σκεφθεί να ανοίξει κουβέντα για το βάψιμο που ουδέποτε ξεκίνησε. Πού να το φαντασθεί;
Όταν, όμως, «μπουν ψύλλοι στ’ αυτιά» του μπαμπά, έχει τρόπο να τσεκάρει το τι έγινε. Και όταν βεβαιωθεί …
- Άποψη
Όλα όσα συμβαίνουν είναι πλεκτάνη του Αντ. Σαμαρά και της παρέας του, αφ’ ενός για να συγκαλύψουν τις ευθύνες τους και αφ’ ετέρου να επανέλθουν στην εξουσία, και μάλιστα με τρόπο που να μην απασχολούν πιά την κοινή γνώμη οι αποτυχίες του παρελθόντος.
- Τι λένε τα γραπτά
Είδαμε στο κείμενο της προτάσεως των δανειστών σειρά υποδείξεων μεταρρυθμίσεων, αλλά είδαμε και έμμεσες αντίστοιχες υποδείξεις παραλείψεων παρελθόντων ετών. Όλα αυτά, δηλαδή, έπρεπε να είχαν ξεκινήσει από το ‘12.
Γιατί π.χ. θα μπει τώρα τάξη στο κρίσιμο θέμα του ΦΠΑ και δεν μπήκε τόσα χρόνια ; Μήπως διαφωνούσε ο ΣΥΡΙΖΑ; Ή μήπως δεν υπήρξε ολόκληρη σειρά φορολογικών νομοσχεδίων που πέρασαν χωρίς πρόβλημα;
Αν ξαναρίξουμε μία ματιά στην ως άνω συνοπτική παρουσίαση, υπό αυτό το πρίσμα, θα δούμε αλλεπάλληλα ανοικτά θέματα καίριας σημασίας.
Οι θεσμοί «παίρνουν αποστάσεις» από τις δραστικές περικοπές επενδύσεων π.χ. Ήταν δική τους ιδέα ή όχι; Ελάχιστα κρύβουν – οι θεσμοί ! – την αγανάκτησή τους για τις αλλεπάλληλες ρυθμίσεις φορολογικών θεμάτων.
Η ερώτηση είναι απλή : ποιος δεν θέλει να συζητηθεί σοβαρά το τι συνέβη σε αυτή τη χώρα;
- Ο κίνδυνος συγκατάβασης
Το Eurogroup της 20ης Φεβρουαρίου άνοιξε ένα παράθυρο συνεννόησης με την νέα κυβέρνηση. Αυτήν που παρουσιαζόταν κάτι σαν φράξια του σταλινικού παρελθόντος. Ξαφνικά οι ευρωπαίοι ανακάλυψαν ότι είχαν να κάνουν με συνεννοήσιμους ανθρώπους. Αριστερούς μεν, λογικούς δε.
Ο διεθνής τύπος δικαίως κατέγραψε την «δήλωση» ως τέλος της αδιέξοδης λιτότητας. Και η δήλωση ήταν εύγλωττη στο κρίσιμο θέμα : «Οι αρχές δεσμεύονται στην εφαρμογή μεταρρυθμίσεων που έπρεπε να είχαν εφαρμοστεί εδώ και πολύ καιρό για την καταπολέμηση της διαφθοράς και της φοροδιαφυγής και τη βελτίωση της αποτελεσματικότητας της δημόσιας διοίκησης.».
Η συμμορία έβλεπε τα πλάνα της να ναυαγούν και σε δεύτερο χρόνο. Είχαν ήδη αποτύχει σε πρώτο χρόνο, με την εκλογική ήττα. Αν νικούσαν, θα δικαιολογούσαν πολλά με την εκλογική περιπέτεια.
Έπρεπε λοιπόν η συμμορία να κάνει τα πάντα. Αυτό.
- Νοοτροπία
Κάποιος που θα ήθελε λίγο περισσότερα από το παρελθόν, μπορεί να δει το άρθρο μου «Η νοοτροπία Σαμαρά ως εθνικός κίνδυνος», όπως επίσης και το άρθρο «Το πρόβλημα με τους γερμανογενίτσαρους», που δημοσιεύθηκε στη ΦΩΝΗ ΤΗΣ ΚΟΡΙΝΘΙΑΣ.
Είχα προειδοποιήσει από τις 13/4 : «Υπό αυτές τις συνθήκες οι γερμανογενίτσαροι γίνονται απίστευτα επικίνδυνοι. Περί αυτού πρόκειται.»
- Έλεγχος
Υπό το φως της ως άνω θεωρίας πλεκτάνης, μπορούμε να δούμε ξανά όλες τις ενορχηστρωμένες προσπάθειες. Κι αν υπάρχει κάτι που εξηγεί την φανατική υποστήριξη από την πλευρά των καναλιών, οι ρυθμίσεις της προτάσεως που αφορούν τις σχετικές τηλεοπτικές άδειες είναι η «άκρη της κλωστής». Με παλινόρθωση, «κάπως θα τα βολέψουμε» …
Η επιστημονική μεθοδολογία, όπως είδαμε, επιβάλλει έλεγχο τυχόν διαψεύσεων. Αλλά, τι δεν εξηγείται;
Εκεί που προσεγγίζουμε την βεβαιότητα, είναι όταν βρούμε την «λυδία λίθο». Το τεστ στο τώρα που δεν αφήνει καμία αμφιβολία. Και που – από την άλλη – οδηγεί στο να αποφύγουμε και στο ελάχιστο να αδικήσουμε τον οποιονδήποτε φαινομενικά ένοχο.
Η ερώτηση-ματ είναι απλή: να ξαναδούμε τις αξιολογήσεις της τρόϊκας ; Υπό το φως της προτάσεως των δανειστών, βεβαίως-βεβαίως …
.
ΠΡΟΠΥΡΓΙΟ
- Προσφυγή
Σύμφωνα με δημοσιεύματα, σήμερα Παρασκευή 3/7/15, συζητείται επειγόντως προσφυγή δύο πολιτών στο Σ.τ.Ε. για ακύρωση της προκήρυξης δημοψηφίσματος.
Ο πρώτος προβαλλόμενος λόγος, ως προς το δημοσιονομικό αντικείμενο, είναι παντελώς αστήρικτος. Κατά το άρθρ. 44 παρ. 2 του Συντάγματος ο αποκλεισμός δημοσιονομικών θεμάτων από δημοψήφισμα αφορά τα δημοψηφίσματα που προκαλεί ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας (εδάφιο 2ο), όχι αυτά που προκαλεί η Κυβέρνηση (εδάφιο 1ο) όπως στην προκείμενη περίπτωση.
Ο ισχυρισμός, όμως, ότι το ερώτημα του δημοψηφίσματος «είναι πολυσύνθετο, περιγράφεται με ειδικούς τεχνικούς και επιστημονικούς όρους, οι οποίοι είναι «αδύνατον να γίνουν κατανοητοί από την συντριπτική πλειοψηφία των ψηφοφόρων» είναι καταφανώς ενδιαφέρων.
- Σκέψεις
Υπό στενή έννοια, η ερώτηση που τίθεται υπό την κρίση του ψηφοφόρου είναι πράγματι δυσανάγνωστη. Δεν διστάζω μάλιστα να παραδεχθώ ότι, παρότι μελέτησα επισταμένως την πρόταση, έχω ακόμη κενά. Κενά, όμως, ως προς τις λεπτομέρειες – όχι ως προς το ευρύτερο ζήτημα που κρίνεται.
Ή, πάλι, αν – αν ! – υποθέσουμε ότι τα μέλη του Σ.τ.Ε. καλούνταν να «ψηφίσουν» εν σώματι, θα ζητούσαν ένα σωρό στοιχεία του φακέλου που λείπουν.
Θα ζητούσαν, πρώτα από όλα, την «δήλωση της 20ης Φεβρουαρίου». Αλλά, σίγουρα θα χρειάζονταν την αρχική δανειακή σύμβαση και τις αξιολογήσεις της πορείας του προγράμματος.
Αλλά, ποιο είναι το εθνικό ζήτημα που κατά το Σύνταγμα δικαιολογεί δημοψήφισμα; Είναι οι λεπτομέρειες που πράγματι δυσκολεύουν τους πάντες ή είναι κάτι πιο σφαιρικό; Είναι το γράμμα της προτάσεως των δανειστών ή το πνεύμα της;
- Ιδέα
Τι θα γινόταν αν το Σ.τ.Ε. ερμήνευε αυθεντικώς το ερώτημα του δημοψηφίσματος;
Ήδη, άλλωστε, διακινούνται ευρέως διάφορες επιτήδειες συνθηματικές μεταφράσεις του ερωτήματος. Υπό την δημαγωγική αοριστολογία «ΜΕΝΟΥΜΕ ΕΥΡΩΠΗ» λες και υπάρχουν ευρωσκεπτικιστές στην κυβέρνηση ή στην ηγεσία του ΣΥΡΙΖΑ.
Εκτιμώ, λοιπόν, ότι το Σ.τ.Ε. θα έκανε πολύ καλά να διατυπώσει έγκυρη απάντηση στο ερώτημα : τι ψηφίζουμε;
Αισθάνομαι ότι έχω δώσει εδραία επιχειρήματα για μία διατύπωση σαν : είναι αποτελεσματική η προτεινόμενη από τους θεσμούς συμφωνία ; Φυσικά υπό την έννοια να ξεπεράσουμε την κρίση, όχι να σπρώξουμε άλλο λίγο χρόνο.
- Πρόβλεψη
Έχω λόγους να πιστεύω ότι σήμερα 3 Ιουλίου 2015 το Σ.τ.Ε. πρόκειται να γράψει Ιστορία.
.
ΠΡΟΤΑΣΗ ΨΗΦΟΥ
ΟΧΙ.
.
ΑΝΑΚΕΦΑΛΑΙΩΣΗ
Είδαμε μία σε βάθος ανάλυση της προτάσεως των δανειστών μας. Μία συνοπτική παρουσίαση, έδωσε τα κατά την γνώμη μου ουσιώδη του πράγματι εκτεταμένου κειμένου. Από την προσεκτική ανάγνωση, αποκαλύπτεται το ρήγμα στους υπέρμαχους του ΝΑΙ – κάποιοι έχουν πεισθεί παραπλανημένοι. Δεν συνθηματολογώ, υποδεικνύω αποσπάσματα εντός εισαγωγικών.
Η σε βάθος ανάγνωση αποκαλύπτει αβίαστα την αποτυχία των προηγουμένων κυβερνήσεων. Όχι μόνο τις ολιγωρίες και ανεπάρκειες, αλλά – πρώτα από όλα ! – την συστηματική και επιτήδεια συντήρηση της «παράγκας». Η σχετική παράγραφος της «Δήλωσης του Eurogroup της 20ης Φεβρουαρίου» θα είχε – υπό κανονικές συνθήκες – προκαλέσει πολιτικό σεισμό. Γιατί δεν προκάλεσε αλήθεια;
Είδαμε και κάποιες αιτιολογημένες σκέψεις για την γνωστή προσφυγή που σήμερα κρίνεται στο Σ.τ.Ε.
Η όλη ανάλυση καταλήγει με πεποίθηση στο ΟΧΙ. Να αρνηθούμε την συγκάλυψη, να βγάλουμε στην άκρη τους ενόχους, να βάλουμε μπρος την κάθαρση.
Το ΝΑΙ είναι ΝΑΙ στην συγκάλυψη.
.
ΕΠΙΛΟΓΟΣ
Μπροστά σε αυτό το δίλημμα, πραγματικά ιστορικών διαστάσεων διακύβευμα της χώρας μας, το κρίσιμο είναι οι αντιδράσεις αυτών που είναι σε θέση να κάνουν σοβαρή προσέγγιση του δέον γενέσθαι. Γιατί όχι, και αυτών που θα διατυπώσουν εξ ίσου συγκροτημένες προσεγγίσεις της άλλης πλευράς, του ΝΑΙ.
Αντί άλλων επιφωνημάτων περί του επείγοντος, θα καταγράψω ένα επώνυμο διαδικτυακό σχόλιο (1/7/2015 23:34) για το προηγούμενο άρθρο μου «Το δημοψήφισμα ως ύβρις»
«Άρες μάρες κουκουνάρες! (και χρειάστηκαν 3 σελίδες)…»
Σχολιαστής : Τριαντάφυλλος Κατσαρέλης, ομότιμος καθηγητής Εθνικού Μετσοβίου Πολυτεχνείου.
.
