Στο ταπεινό αυτό άρθρο, θα κάνω μία φιλότιμη προσπάθεια να αποδείξω ότι δεν υπάρχει καν δίλημμα. Αρκεί να κάνουμε μία γενναία προσπάθεια να ξαναβάλουμε κάποια πράγματα σε ορθολογική βάση.
(To άρθρο αποτελείται από 3 Σελίδες).
ΠΡΟΛΟΓΟΣ
Φαίνεται, ίσως, ότι το ερώτημα του τίτλου θέτει εκβιαστικό δίλημμα του στυλ «ή το ένα ή το άλλο». Ή, από την άλλη, να οδηγεί σε αυτόματες απαντήσεις. «Φέρνει» κάπως σε ντεμοντέ η ερώτηση – όχι;
Προ ημερών, διαδικτυακός φίλος, σχολίασε χαρακτηριστικά: «Πολύ απλά βλέπω το τέρας του πληθωρισμού να κυλά σαν χιονόμπαλα και δυστυχώς δεν υπάρχουν ανακλαστικά διότι όλοι κοιτάμε τον σκιέρ που έρχεται μπροστά μας με άριστοτεχνικούς τρόπους κατάβασης … Θα είναι αργά όταν κάποιος αναφωνήσει … Δεν έχουμε σκί..!»
Συμπέρασμα; Η μέχρι πρότινος ανόητη ερώτηση «Έχουμε σκι;», όχι μόνο «στέκει», αλλά ζητάει και απάντηση επειγόντως. Χώρια που έχουμε και το τέρας του α-π-ο-πληθωρισμού …
Προσωπικά, ασπάζομαι την σκέψη ότι τα διλήμματα, τριλήμματα και δεν συμμαζεύεται έχουν μία απλή μεθοδολογική απάντηση: προτεραιότητες. Όπως π.χ. όταν έχουμε να διαλέξουμε μεταξύ ενός σοβαρού επαγγελματικού rendez vous και μίας μη δεκτικής αναβολής υποχρέωσής μας ως γονείς. Αποφασίζουμε συνειδητά τι είναι πρώτο για μας. Μετά μπαίνουν όλα σε σειρά, ακόμη και οι τυχόν ζημιές που συνειδητά θα αποφασίσουμε να αναλάβουμε.
Στο ταπεινό αυτό άρθρο, θα κάνω μία φιλότιμη προσπάθεια να αποδείξω ότι δεν υπάρχει καν δίλημμα. Αρκεί να κάνουμε μία γενναία προσπάθεια να ξαναβάλουμε κάποια πράγματα σε ορθολογική βάση. Και, κυρίως, βάζοντας προτεραιότητες.
Συστηματικά, άλλωστε, επιτίθεμαι σε στερεότυπα υπεράνω υποψίας. Κάπως έτσι, άλλος διαδικτυακός φίλος σχολίασε [επίσης δημοσίως] το άρθρο «Grexit : Αμήν και πότε !!!» ούτω πως: «Γενικού χαρακτήρα, δεν βγάζεις άκρη. Θα μπορούσε να το είχε συντάξει από Νεοδημοκράτης ως και ΣΥΡΙΖΑιος».
Στα πλαίσια αυτά, ως προγεφύρωμα, αισθάνομαι ότι χρειάζεται να κουράσω τον πρόθυμο αναγνώστη με τρία κρίσιμα λήμματα, τρία φαινόμενα: της αρένας, της ανάντη λύσης και της σποράς. Μετά η συρραφή ιδεών, που έχουν ήδη φιλοξενηθεί στο www.analyst.gr, θα είναι – πώς να το πω; – μη ανέφικτη.
.
“Τα σκληρά λόγια και οι φτωχές σκέψεις
ποτέ δεν διευθετούν την προστριβή.”
Κινέζικη σοφία, εκδόσεις Οδυσσέας
.
ΕΛΕΥΘΕΡΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ Η ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΥΗΜΕΡΙΑ;
ΛΗΜΜΑ ΠΡΩΤΟΝ : ΤΟ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ ΤΗΣ ΑΡΕΝΑΣ
- Πολιτισμός !
Στο περίτεχνο «Κολοσσαίο» της Αρχαίας Ρώμης η μόδα «άρτον και θεάματα» έφερνε ανθρώπους και ζώα να μάχονται για την επιβίωσή τους. Η αρένα περιόριζε τις επιλογές: ή σκοτώνεις ή σκοτώνεσαι. Και οι κερκίδες διασκέδαζαν …
- Εγκλωβισμός
Σήμερα έχουμε καταλήξει να ζούμε σε ένα κόσμο που δεν είναι τίποτα άλλο από ένα αχανές Κολοσσαίο.
Το ανωτέρω χαρακτηριστικό σχόλιο «δεν βγάζεις άκρη» προφανώς δεν αναφερόταν στα παρατιθέμενα στο άρθρο επιχειρήματα. Το ερώτημα του … τοιχοδεσπότη ήταν αν είμαι Νεοδημοκράτης ή ΣΥΡΙΖΑιος. Ήθελε να ξέρει, δηλαδή, αν στην διαδικτυακή αρένα είμαστε σύμμαχοι ή αντίπαλοι. Σωστά;
- Πλάνη
Αν βλέπει κανείς τον μονομάχο να σκοτώνει, χωρίς να βλέπει ταυτόχρονα ότι ενεργεί στην αρένα εξ ανάγκης, προφανώς βγάζει λάθος συμπέρασμα. Το ίδιο κι αν μετά τον βλέπει να συμπεριφέρεται σαν αγριάνθρωπος. Αλλά, πώς να μην «αγριέψεις», έχοντας επιβιώσει από αναγκαστική μονομαχία με συνάνθρωπο ή λιοντάρι;
- Αντιμάμαλο
Ως γνωστόν, στη θάλασσα μπορεί να δημιουργούνται κύματα από αντανάκλαση κυμάτων. Και στη συμβολή κύματος και αντικύματος είναι σημαντικά ισχυρότερη η αναταραχή.
Ετσι και η παραδοσιακή πλάνη της ανθρωπότητας ως προς τις αιτίες οδηγεί σε αλλεπάλληλες αστοχίες. Η συνταγή «πονάει δόντι κόψει κεφάλι» είχε πάντα την επιδοκιμασία της φιλοθεάμονος «κερκίδας». Και καταλήγουμε σε ισχυρότερα προβλήματα, επειδή απλώς τα προηγούμενα τα «λύσαμε» πρόχειρα.
- Νεοέλληνας
Κάπως έτσι, είναι πολύ εύκολο να καταδικάζει κανείς τον νεοέλληνα που περνάει με κόκκινο ή που κατ’ εξακολούθηση φοροδιαφεύγει. Πήξαμε στους εισαγγελείς του καναπέ. Το δύσκολο είναι να ψάξει κανείς καλά για την απώτερη αιτία. Να βρει τα διαδοχικά αντιμάμαλα, τις πλάνες, τον εγκλωβισμό και – εν τέλει – τον «πολιτισμό» που μας υποδούλωσε πριν από δύο χιλιετίες. Να βρει και τα δικά μας προβλήματα που μας κατάντησαν δούλους τότε.
Πρόκειται για προβλήματα για το οποία ο Όμηρος, πολύ πριν από την κλασική ακμή μας, είχε «χτυπήσει καμπανάκι». Είχε προβλέψει την διαρκή φθορά, και επιβεβαιώθηκε – δυστυχώς. Σε μία τέτοια ιστορική αναδρομή αυτογνωσίας θα ανακαλύψουμε και το εξής :η Τουρκοκρατία, κατά παράδοξο τρόπο, είχε οδηγήσει σε ανάδειξη του DNA μας. Μαζί με τα χίλια-δυό κουσούρια που μας «φόρτωσε», είχε επανέλθει η πεμπτουσία του πολιτισμού μας, το φιλότιμο. Η αυθόρμητη συμμόρφωση σε κοινωνικούς κανόνες, και μάλιστα κυρίως άγραφους, σε συνδυασμό με αντίστοιχες πρωτοβουλίες.
Και μετά την Απελευθέρωση είχαμε τα δυτικά πρότυπα. «Από τότε που βρέθηκε το συγγνώμη, χάθηκε το φιλότιμο» είχε διαπιστωθεί ευστόχως. Επρόκειτο κατά βάθος για μία νέα απόπειρα εκρωμαϊσμού μας, που συνεχίζεται με υποδείξεις «μεταρρυθμίσεων». Και δεν γίνεται – πώς το λένε ;
Μεγάλη συζήτηση. Αλλά ποιος δέχεται έστω την γενική τοποθέτηση : αυτή η ανάλυση εξηγεί την νεοελληνική συμπεριφορά, δεν την δικαιολογεί. Και αυτή η άλλη εξήγηση-διάγνωση, οδηγεί σε άλλη κατεύθυνση την θεραπεία. Οδηγεί όχι σε μιμήσεις νεαρών λαών, αλλά στην Ελληνική Αναγέννηση. Όχι σε μεταρρυθμισούλες, αλλά σε εκ βάθρων δημιουργικές ανατροπές.
.
ΛΗΜΜΑ ΔΕΥΤΕΡΟΝ : ΤΟ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ ΤΗΣ ΑΝΑΝΤΗ ΛΥΣΗΣ
- Βρύση
Ένα απόφθεγμα που κυκλοφορεί αδέσποτο στο διαδίκτυο αναδεικνύει πειστικά το πρόβλημα με τα αδιέξοδα του εγκλωβισμού στην καθημερινότητα : «Είμαστε τόσο απασχολημένοι με τα σφουγγαρίσματα, που δεν προλαβαίνουμε να δούμε μήπως μπορούμε να κλείσουμε τη βρύση».
- Μπιζιμποντισμός
Με την σφουγγαρίστρα στο χέρι, και ιδροκοπώντας ικανοποιημένος, ο σημερινός – όλων των ειδών ! – εκσυγχρονιστής αγωνίζεται να συμμαζέψει τα ασυμμάζευτα. Θεωρεί εκ προοιμίου ασύμφορη οποιαδήποτε μορφής βαθύτερη αναζήτηση. Η αποστροφή του συνήθους Ευρωπαίου βλάκα “Too good to be true” κλείνει ερμητικά την συζήτηση.
- Λογική
Επομένως – θεωρητικά ! – μπορεί να υπάρχει η δυνατότητα να κλείσουμε την βρύση, ώστε να έχουν κάποιο τέλος τα σφουγγαρίσματα. Αν είναι χαλασμένη η βρύση, μπορούμε να κλείσουμε την βάνα στο φρεάτιο στο πεζοδρόμιο.
Άρα, τουλάχιστον θεωρητικά, δεν μπορεί να έχουμε ως μοναδική επιλογή τα σφουγγαρίσματα – έλεος !
- Σοκ
Η ψυχοσωματική αντίδραση απέναντι στην αναπάντεχα απλή λύση σε ένα τεράστιο πρόβλημα, τελείως φυσιολογική και αναμενόμενη, είναι αλλόκοτη. Θεωρητικά, την δίνουν εύλογες προεκτάσεις προχωρημένων επιστημονικών προσεγγίσεων, όπως του Ρώσου φυσιοδίφη Παυλώφ και του Ινδού νευρολόγου-φιλόσοφου Ραματσάντραν.
Αλλά, κατά την γνώμη μου, αυτές ωχριούν μπροστά στην απόλυτη διατύπωση fb-φίλης που κρατά την ανωνυμία της : «Άμα δεν είσαι έτοιμος για τον Παράδεισο, ο Παράδεισος που σου προσφέρεται, σου φαίνεται Κόλαση».
.
ΛΗΜΜΑ ΤΡΙΤΟΝ : ΤΟ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ ΤΗΣ ΣΠΟΡΑΣ
- Αυτονόητα
Όταν σπέρνει κανείς το φθινόπωρο, ξέρει πολύ καλά ότι δεν θα θερίσει ούτε τον χειμώνα ούτε την άνοιξη. Και μπορεί να μην θερίσει και καθόλου, αν π.χ. δεν τα καταφέρει με τα ζιζάνια ή πιάσει καμιά πολύ γερή μπόρα.
- Παραίτηση
Μετά από μερικές άγονες σπορές, ακολουθεί κάτι σαν το «Ζήσε Μάη μου να φας τριφύλλι». Κάπως έτσι, καταλήγουμε να τρώμε λεμόνια Αργεντινής. Γνωστά πράγματα.
- Τόλμη
Κανένας δεν μπορεί να διαβεβαιώσει για την επιτυχή κατάληξη ενός πλάνου, ακόμη και αυτού που μιμείται ένα δεδομένο σύστημα (π.χ. franchising). Πάντα υπάρχουν περιθώρια σφάλματος σχεδιασμού, όπως και αστάθμητοι παράγοντες.
Χωρίς ανάληψη κινδύνων, σαν αυτούς που αναλαμβάνει αγόγγυστα ο απλός αγρότης, δεν γίνεται τίποτα σημαντικό. Είναι βέβαιο.
- Πλάνο
Η γνωστή ποιητική συνταγή «πλέουμε στο άγνωστο με βάρκα την ελπίδα» δεν είναι και για πέταμα – κάθε άλλο. Αλλά εδώ απασχολεί η αντίληψη που συγχέει τα πλάνα με τα «λόγια». Ο διάχυτος λαϊκισμός απαιτεί «έργα» άνευ άλλων συζητήσεων. Κάπως έτσι είμαστε εγκλωβισμένοι στη διαχείριση της κρίσης και μόνον. Ψέματα ;
- Μελέτη
Ανάμεσα στα «λόγια» και τα «έργα» υπάρχει αυτό που πολλοί ξεχνούν ή αγνοούν: η μελέτη.
Ως μελετητής μηχανικός ο ίδιος, γνωρίζω καλά τι θα πει να βάζεις μία ιδέα σε χαρτί και να καταλήγει σε έργο σύμφωνα με τη μελέτη. Κάπως έτσι πίνω νερό Στυμφαλίας στη γενέτειρά μου Κόρινθο.
Συνεχίστε στη 2η σελίδα (…)
ΕΛΕΥΘΕΡΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
- Φιλελευθερισμός
Στις μέρες μας έχουν επικρατήσει οι ιδέες της ατομικής ελευθερίας και ατομικής ιδιοκτησίας. Και πάνε μαζί με εκλογές, πολιτικά δικαιώματα, ελευθερία του Τύπου, θρησκευτική ελευθερία, ελεύθερο εμπόριο.
Προφανώς, όσοι πιστεύουν ότι αυτά τα ωραία και μεγάλα έχουν ουσιαστική εφαρμογή στις μέρες μας, δεν διαβάζουν άρθρα σαν το προ οφθαλμών. Έχουμε «σχεδόν δημοκρατία» κατά την έκφραση καθηγητή μου στο Ε.Μ.Π.
- Νεοφιλελευθερισμός
Κάποιοι φωστήρες του Φιλελευθερισμού, θεώρησαν ότι η ενδεδειγμένη απάντηση στον τότε επελαύνοντα κομουνισμό ήταν ο συνδυασμός ακραία ελεύθερης αγοράς με ισχυρό και άτεγκτο Κράτος Δικαίου.
Το πού οδηγείται ο κόσμος, υπό την επικράτηση του Νεοφιλελευθερισμού, το ξέρουν καλά οι αναγνώστες του analyst.gr. «Κτήνος» είναι ο όρος που αποδίδει ακριβώς τον χαρακτήρα. «Χρηματοπιστωτικό», ο απαραίτητος επιθετικός προσδιορισμός.
- Κεϋνσιανισμός
Η λύση που βρέθηκε για το μεγάλο κραχ του ’29 ήταν ο κρατικός παρεμβατισμός στην οικονομία. Χρηματοδοτηση, δηλαδή, της οικονομίας και των επιχειρήσεων για να δημιουργηθούν νέες θέσεις εργασίας. Μαζί και κοινωνικές και άλλες παροχές, προς αποφυγήν κοινωνικής δυσαρέσκειας από τις κατώτερες τάξεις.
- Μαρξισμός
Το αντίπαλο δέος στον καπιταλισμό ήταν η σοσιαλιστική αντίληψη για την κοινωνία. Και είχε το πλεονέκτημα ότι οι Μαρξ και Ένγκελς διατύπωσαν ενιαίο σύστημα φιλοσοφικών, οικονομικών και κοινωνικών ιδεών. Στην πραγματικότητα πρόκειται όχι μόνο για ολόκληρη κοσμοθεωρία, αλλά για μία θρησκεία.
Καθώς ο καπιταλισμός – εκτός των άλλων – δεν είχε αντίστοιχη ενιαία κοσμοθεωρία, η μάχη ιδεών ήταν άνιση, παρότι το σοσιαλιστικό πείραμα απέτυχε. Μοιραία, στοιχεία μαρξιστικά μπήκαν στα μυαλά και των πιο ακραιφνών φιλελεύθερων. Και, κυρίως, επικράτησε από άκρου σε άκρο της γης ο υλισμός. Λάθος;
Είναι εξόχως χαρακτηριστικό της ένδειας των αντιμαρξιστών ότι δεν αντιλαμβάνονται το ακριβές επιχείρημα που πιστοποιεί την αποτυχία του αλήστου μνήμης υπαρκτού σοσιαλισμού. Το επιχείρημα δεν είναι ότι απέτυχε το πείραμα. Πολλά πειράματα επανελήφθησαν με βελτιώσεις και επέτυχαν. Το επιχείρημα είναι ότι το πείραμα απέτυχε εκεί ακριβώς που περίμενε η θεωρία.
Ο σοσιαλισμός θέλησε να αλλάξει την φύση του ανθρώπου, καταργώντας το έμφυτο δικαίωμα στην ιδιοκτησία. Το ορμέμφυτο του κέρδους, τον ανταγωνισμό. Και το επεχείρησε χωρίς καν να έχει συνείδηση ότι επιχειρεί κάτι τέτοιο.
- Γραφειοκρατία
Η κατάληξη όχι μόνο του σοσιαλισμού αλλά και του καπιταλισμού ήταν η γιγάντωση της γραφειοκρατίας. Μάλιστα, αξίζει να σημειώσουμε ότι, σε αυτό το σημείο, δικαιώθηκαν οι μεταπολεμικές [1948 !] προβλέψεις του γνωστού αριστεριστή διανοούμενου Κορνήλιου Καστοριάδη.
Ήδη η γραφειοκρατία είναι καθεστώς, ακόμη και στις μεγάλες ιδιωτικές επιχειρήσεις. Και, σε περιβάλλον παγκοσμιοποιημένου ανταγωνισμού και ραγδαία διευρυνόμενης χρήσης του διαδικτύου, η προοπτική είναι μονόδρομος. Δεινόσαυροι πειρώνται να επιβιώσουν στην εποχή των παγετώνων, φορώντας απλώς βατραχοπέδιλα …
.
ΚΡΙΤΙΚΗ ΣΤΟ ΓΝΩΣΤΟ ΚΑΙ ΤΟ ΟΙΚΕΙΟ
- Η ουσία του λάθους
Στο άρθρο «Η πολιτική σημασία του ορθολογισμού σήμερα» είχα παρουσιάσει εκτενώς τις απόψεις του αγαπητού Νίκου Καλογερόπουλου, οικονομολόγου-συγγραφέα, διδάκτωρα Φιλοσοφίας του Πανεπιστημίου της Γενεύης.
Κατά τον ίδιο, η πεμπτουσία των φιλοσοφικών αναζητήσεών του είναι: «Η ουσία του λάθους έγκειται στον εντοπισμό της προσοχής». Παγιδεύεται ο άνθρωπος, ακόμη και ο έξυπνος, σε περιορισμένη θέαση του ζητήματος. Δεν βλέπει όλη τη σκακιέρα – που λέμε. Είναι σωστός σε αυτό που βλέπει, αλλά λάθος σε αυτό που παραλείπει.
Κάπως έτσι, προκύπτει και το φαινόμενο της αρένας που προαναφέρθηκε.
- Να τελειώνουμε με τον Μαρξισμό
Αναμφισβήτητα ο Μαρξισμός ενέπνευσε και όπλισε εργατικά κινήματα που επέβαλαν δικαιώματα και δίκαια, τα οποία κανείς δεν είχε διάθεση να χαρίσει. Αυτή η ιστορική συμβολή του Μαρξισμού δεν αναγνωρίζεται μόνο από διεστραμένους.
Αλλά – πάντα κατά την γνώμη μου – ο Μαρξ εντόπισε την προσοχή του στην συμπεριφορά των καπιταλιστών που ήταν σε θέση να γνωρίζει. Γερμανών κ.λ.π., νεόπλουτων. Και θεώρησε ότι αυτό ήταν αναγκαστικά χαρακτηριστικό του καπιταλιστή οιασδήποτε εθνικότητας ή προσωπικότητας. Γι’ αυτό και ουδέποτε διανοήθηκε να εισηγηθεί δομικές βελτιώσεις στο καπιταλιστικό σύστημα. Και είχε τα «φόντα» για κάτι τέτοιο, καθώς αναμφισβήτητα υπήρξε βαθύς γνώστης και αναλυτής της συμπεριφοράς του κεφαλαίου.
Σίγουρα σήμερα έχουμε πλέον και ακόμη αθλιωδέστερα φαινόμενα, όπως της ακραίας εκμετάλλευσης ανήλικων παιδιών. Η «αρένα» που λέγαμε.
Αλλά ήδη, στο διάστημα που μεσολάβησε, σημαντικές επιχειρήσεις επένδυσαν πολλά στην ευημερία των «ανθρώπων τους». Όχι τόσο (ή μόνο) από συμπόνοια, όσο από δικό τους συμφέρον. Από επιστημονική πλευρά, όμως, αυτές οι «διαψεύσεις» αρκούν για την κατάρριψη της θεωρίας.
Περαιτέρω, εκεί που σίγουρα αστόχησε η Μαρξιστική ανάλυση είναι στο ρόλο του management στην επαγωγή κέρδους. Για τον μαρξιστή είναι ακατανόητο πώς δύο καπιταλιστές, που «πίνουν το αίμα» ίδιου αριθμού και ποιότητας προσωπικού, ο ένας θησαυρίζει και ο άλλος ζημιωνει.
Κάπως έτσι, η βασική δοξασία περί ανειρήνευτης ταξικής πάλης θα πρέπει να τεθεί τουλάχιστον υπό αμφιβολία. Είναι στην κρίση του αναγνώστη το αν προκύπτει «Καπιταλισμός με ανθρώπινο πρόσωπο» με τις παρακάτω προτεινόμενες καίριες δομικές επεμβάσεις στο καπιταλιστικό σύστημα.
- Να τελειώνουμε με τον Νεοφιλελευθερισμό
Με την σειρά του, ο Νεοφιλελευθερισμός εντόπισε την προσοχή του στην αντιπαράθεση με τον σοσιαλισμό. Και η μόνη απάντηση που ήταν στις πνευματικές δυνατότητες των εμπνευστών του ήταν η πυγμή, η ωμότητα. Στην πραγματικότητα χρειάζονταν το ισχυρό κράτος για να καταπνίξουν τα σοσιαλιστικά κινήματα. Και στο βωμό αυτής της προτεραιότητας προχώρησαν στην γιγάντωση του κράτους, και στη συνέχεια στην υπερενίσχυση της πολιτικής εξουσίας. Μόνο που το αποτέλεσμα ήταν να αποκτήσουμε κακέκτυπο του καπιταλισμού. Για ποιόν ελεύθερο ανταγωνισμό να μιλήσουμε σήμερα ; Κοροϊδευόμαστε;
Εξ άλλου, στο μένος του κατά του σοσιαλισμού, ο Νεοφιλελευθερισμός θεοποίησε τον ανελέητο ανταγωνισμό. Ισχυρίσθηκαν ότι είναι φυσική κατάσταση, Νόμος της Φύσης. Αλλά υπάρχει μία κρίσιμη διαφορά : στη Φύση υπάρχει κατ’ οικονομίαν ανταγωνισμός. Κάθε θηρευτής ικανοποιεί τις ανάγκες του και μόνον, φροντίζοντας και για την αειφορία των θηραμάτων του. Δεν υπάρχει απληστία στη φύση.
Εν ολίγοις, θα πετύχουμε τα ζητούμενα του Νεοφιλελευθερισμού με κομψές λύσεις. Χωρίς υπερκράτος και λοιπές βαρβαρότητες. Υπογραμμίζω ότι αναφέρομαι στα ζητούμενα που προβάλλουν, τελείως προσχηματικά, τα κακομαθημένα νεοταξικά βουτυρόπαιδα.
Και κάποια στιγμή, μοιραία, θα ακούσουν από τους ίδιους τους ανύποπτους οπαδούς τους, κάτι σαν : Τα κουβαδάκια σας και σε άλλη παραλία.
- Να τελειώνουμε με τον Κεϋνσιανισμό
Ο Άγγλος Κέυνς θέλησε να λύσει το πρόβλημα που ορθώς είχε εντοπίσει ο Μαρξ – την υπερσυγκέντρωση κεφαλαίου. Που καταλήγει σε συστεμικές κρίσεις, που λύνονται με πόλεμο.
Η Κεϋνσιανή λύση ήταν απλώς ένα ακόμη μπάλωμα. Αντί να εντοπισθεί η αιτία, βρέθηκαν παυσίπονα.
Η απάντηση στο πρόβλημα είναι: αντί να φορολογούμε την δραστηριότητα του κεφαλαίου, θα φορολογούμε μόνον την συγκέντρωση κεφαλαίου. Τόσο απλό.
- Η ανάντη λύση
Επεμβαίνουμε, λοιπόν, στοχευμένα σε καίρια δομικά σημεία του καπιταλιστικού οικονομικού συστήματος,. Εκ βάθρων αλλαγές στις βασικές αντιλήψεις για την φορολογία, την μακροοικονομία και την ρύθμιση του νομίσματος. Προτείνεται «Ο κανόνας της περιουσίας», με «Λιτό και αποτελεσματικό κράτος, διακριτικό ρυθμιστή της κοινωνικής ευημερίας».
Ο ενδιαφερόμενος αναγνώστης, μπορεί να μελετήσει την βασική πρόταση στο άρθρο «Ο κανόνας της περιουσίας και η Έξοδος», σε συνδυασμό με τις βελτιώσεις στον πυλώνα του προτεινόμενου συστήματος, όπως αναπτύσσονται στο άρθρο ««Αντικειμενικές» ή ρεαλιστικές αξίες ακινήτων ;».
Όλα αυτά οδηγούν αβίαστα στο «Όμορφος κόσμος, αρκετά ηθικός, ανθρώπινα πλασμένος». Κόλαση ;
Συνεχίστε στη 3η σελίδα (…)
ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΥΗΜΕΡΙΑ
- Αναπλαισίωση
Ο πρόθυμος αναγνώστης καλείται να κάνει κάτι εξαιρετικά δύσκολο : να οραματισθεί έναν νέο κόσμο. Και – κυρίως – να φαντασθεί πώς θα συμπεριφέρονται οι σημερινοί πρωταγωνιστές της σύγχρονης αρένας που αυτοαποκαλείται ανθρωπότητα.
Ας δοκιμάσουμε πρώτα, όμως, να δούμε αν θα θέλαμε έναν τέτοιο καινούργιο κόσμο. Να τα βασικά διλήμματα.
- Πάλη ή συνεργία των τάξεων;
Ένα καλά σχεδιασμένο θεσμικό πλαίσιο θα διασφαλίζει ώστε κάθε άνθρωπος να μπορεί να διεκδικήσει ισότιμα την θέση που του αξίζει στον κύκλο της ζωής, στην κοινωνία. Θα είχε νόημα, σε αυτή την περίπτωση, η πάλη των τάξεων; Αν όχι, μήπως θα μας έλειπε;
- Ειρήνη ή πόλεμος ;
Η εύκολη απάντηση «Ειρήνη !» δεν είναι απλώς ευχή, είναι αφύσικη ουτοπία. Δεν υφίσταται καν ζωή χωρίς κάποιας μορφής πόλεμο. Θα ήταν πραγματικά αδιάφορος ένας κόσμος όπου από το πρωί μέχρι το βράδυ θα «παίζαμε τις κουμπάρες».
Εξεγείρονται πολλοί με το «Ο σκοπός αγιάζει τα μέσα». Ο Νίκος Καλογερόπουλος, κατά πρώτον, αποκαλύπτει την διαχρονική παπική σκευωρία που έφθασε να αποδίδει αυτό το ιησουΐτικο δόγμα στον αποδεδειγμένα δημοκράτη Νικολό Μακιαβέλι. Αλλά, δεύτερον, υποστηρίζει πειστικά ότι η φύση είναι «μακιαβελική».
Στα πλαίσια αυτά, και καθώς ένας τρίτος παγκόσμιος πόλεμος θα ήταν το τέλος όλων μας, προβάλλει το ερώτημα : Πού θα βρούμε πολέμους;
- Ανταγωνισμός ή άμιλλα;
Η σημερινή πνευματική ένδεια αποκαλύπτεται παραστατικά όταν αναφερόμαστε σε «ευγενή άμιλλα». Μόνο που η άμιλλα – σκέτη – είναι κάτι πολύ παραπάνω από ευγενής. Είναι το ιδιαίτερο γνώρισμα του χαρακτήρα του ανώτερου ανθρώπου. Αυτό που τον ξεχωρίζει από τον βάρβαρο και τον παλιάνθρωπο. Γι’ αυτό και δεν νοείται αγενής άμιλλα.
- Ανάπτυξη ή ευημερία;
Είναι χαρακτηριστική η σύγχυση μεταξύ των όρων ανάπτυξη (development) και μεγέθυνση (growth). Η ανάπτυξη είναι κοινωνικό μέγεθος, και εκτιμάται σε όρους ποιότητας ζωής. Η μεγέθυνση είναι οικονομικό μέγεθος και αποτιμάται σε χρήμα.
Ο έρπων αποπροσανατολισμός της κοινωνίας, σε ένα τόσο σοβαρό ζήτημα, είναι πρώτα από όλα η απόλυτη επιβεβαίωση της επικράτησης του μαρξιστικού υλισμού στα κεφάλια των κατά τα άλλα αντιμαρξιστών φωστήρων.
Και είναι ο ορισμός της ανοησίας η εμμονή στην χρήση του ΑΕΠ, της κατανάλωσης δηλαδή, σαν μέτρου της ανάπτυξης. Κατ’ αυτή την «ευφυή» θεωρία είναι ανάπτυξη μία πανάκριβη θεραπεία ή εγχείρηση, αλλά όχι και η καθημερινή πεζοπορία, που καθιστά αχρείαστη ακόμη και την επίσκεψη στο αντίστοιχο ιατρείο.
Μάλιστα, στο ΑΕΠ της κραταιάς Γερμανίας, προσμετρώνται ουχί μόνο τα ουκ ολίγα δις ευρώ του τζίρου των οίκων ανοχής, αλλά εσχάτως συμβάλλουν και οίκοι ανοχής κτηνοβασίας. Εν ολίγοις, το εξ αισθήματος σεξ συνιστά οικονομική ύφεση. Τι να πει κανείς;
- Κανίβαλοι ή Άνθρωποι;
«Η πιο επαναστατική αλλαγή στον 21ο αιώνα δεν θα προέλθει από την τεχνολογία, αλλά από μια καινούργια αντίληψη για το τι σημαίνει να είσαι άνθρωπος» υποστηρίζει ο Τζων Ναίϊσμπιττ, ένας Αμερικανός συγγραφέας και στοχαστής γεννημένος το 1929. Ανήκει στη γενιά που έζησε τον Μεγάλο Πόλεμο. Πόλεμο που πήγαινε μαζί με την απουσία του πατέρα στο μέτωπο ή και μαζί με την εικόνα της σημαίας της πατρίδας του να τον σκεπάζει στην επιστροφή του. Η φρίκη του πολέμου επηρέασε βαθειά αυτή τη γενιά.
Η πρότασή μου είναι διατυπωμένη, ήδη από τον Σεπτέμβρη του ’13, στο βιβλίο-προσκλητήριο «ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΡΙΣΤΟΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ» : «Άνθρωπος είναι το ελεύθερο άτομο που επιδιώκει τους υψηλότερους δυνατούς προσωπικούς στόχους σε περιβάλλον άμιλλας και αγάπης». Αν φαίνεται κοινότυπο, είναι μάλλον γιατί στις μέρες μας φαίνονται όλα κοινότυπα.
.
ΑΝΑΚΕΦΑΛΑΙΩΣΗ
Είδαμε μία ρηξικέλευθη προσέγγιση σε ένα βασικό δίλημμα της ανθρωπότητας. Ο κύριος στόχος ήταν να αναδείξω τα χαρακτηριστικά αρένας στην διαμόρφωση της οικονομικής σκέψης.
Με πολύ λίγα λόγια, στοχευμένα στις βασικές συνοπτικές προτάσεις πασίγνωστων οικονομικών θεωριών, ισχυρίζομαι ότι τις στέλνω – θεωρητικά ! – για παλιοσίδερα. Ο χρόνος που έχει μεσολαβήσει, από τότε που διατυπώθηκαν, μας δίνει την δυνατότητα να αποτιμήσουμε την λεγόμενη «μαρτυρία της φύσεως», όπως και την παρατιθέμενη κριτική.
Ισχυρίζομαι ότι μία εκ βάθρων αλλαγή στις αντιλήψεις μας, για τρία καίρια οικονομικά ζητήματα, ανακαινίζει αποτελεσματικά τον καπιταλισμό. Πρόκειται για εφικτές θεσμικές αλλαγές. Και έχω ήδη δώσει επαρκέστατα στοιχεία των προτάσεων – τουλάχιστον για μία «συζήτηση επί της αρχής».
Ταυτόχρονα με τις τεχνοκρατικού περιεχομένου προτάσεις, έδωσα και κρίσιμες σκέψεις για το μέγα θέμα της κοινωνικής ευημερίας. Σε θέματα όπως η συνεργία των τάξεων, η άμιλλα, η ανάπτυξη (υπό την επιστημονικά ορθή έννοια) και – εν τέλει – η ίδια η έννοια άνθρωπος, έδωσα κάποιες αξιοπρόσεκτες προσεγγίσεις.
Κυρίως, όμως, θέλησα να αναδείξω την φύση του προβλήματος της αδράνειας, απέναντι στην θεωρητικά εφικτή διέξοδο …
.
ΕΠΙΛΟΓΟΣ
Το παρόν άρθρο συνιστά το τελευταίο επιχείρημα υπέρ της επιτυχίας του αντικειμενικού στόχου αυτού που αποκαλώ «Επιχείρηση ΑΣΤΡΑΠΗ». Επιχείρημα υπέρ των προοπτικών για μία κοσμογονικών διαστάσεων Ελληνική Αναγέννηση, τις οποίες καλείται να προεξοφλήσει το χρηματιστήριο. Αν αξίζουν κάτι τέτοιο.
Από εβδομάδες οι αναγνώστες του analyst.gr γνωρίζουν και άλλα επιχειρήματα, αλλά και τον ίδιο τον αντικειμενικό σκοπό: την ευρεία κάλυψη των τραπεζικών warrants στην αμέσως προσεχή περίοδο. Δυνητικά, 20,5 δις ευρώ για το δημόσιο αυτή την εποχή …
Εξ αρχής είχα ξεκαθαρίσει ότι απευθύνομαι σε συμφέροντα και σε απολύτως τίποτα άλλο. Και στο “cover” μου στο facebook, ο τυχόν ενδιαφερόμενος αναγνώστης, μπορεί να εκτιμήσει πόσο ισχυρά συμφέροντα συμφωνούν μαζί μου. Και μάλιστα σε ένα θέμα με πολλά μηδενικά, όπως η ισοτιμία ευρώ-δολαρίου.
Παρ’ όλα αυτά, η λεγόμενη “Greek reality” είναι πανταχού παρούσα. Ακόμη και στις ακραίες συνθήκες που ζούμε. Όπως λένε «Πρώτα βγαίνει η ψυχή και μετά το χούϊ». Και θα μας λυθεί σύντομα η απορία, καθώς την Τετάρτη 10/6/15 λήγει η τρέχουσα προθεσμία για εξάσκηση δικαιωμάτων στην ALPHABANK.
Συνηθίζω να λέω, μεταξύ σοβαρού και αστείου, «Ποτέ δεν ξέρεις τι σου ξημερώνει σε αυτό το ρημαδότοπο» …
.