Οι παρούσες συγκυρίες, ενδέχεται να προκαλέσουν πολύ μεγαλύτερη αναστάτωση στις αγορές από ότι η κρίση του 2008, πρωτίστως διότι το 2008 οι χώρες συνεργάζονταν μεταξύ τους για να μειώσουν τους κινδύνους
(To άρθρο αποτελείται από 2 Σελίδες)
Το τελευταίο διάστημα η κρίση στην Ουκρανία εντάθηκε, ειδικά μετά την προσάρτηση της Κριμαίας στη Ρωσία. Την περασμένη εβδομάδα, υπήρξαν σημάδια απομείωσης των εντάσεων στη περιοχή, με την υπογραφή του σχετικού συμφωνητικού στη Γενεύη – μια κατάσταση που όμως διήρκησε λίγες μονάχα στιγμές, αφού η κρίση επιδεινώθηκε και πάλι.
Το αδιέξοδο έκανε και πάλι την εμφάνισή του, όταν η εταιρεία αξιολόγησης Standard & Poor’s υποβάθμισε τη χώρα, αναφέροντας τα εξής:
«Κατά την άποψή μας, η έντονη γεωπολιτική κατάσταση που επικρατεί μεταξύ Ρωσίας και Ουκρανίας, ενδέχεται να προκαλέσει επιπλέον εκροές εγχώριων και ξένων κεφαλαίων από τη Ρωσική οικονομία, που θα είχαν ως αποτέλεσμα την περαιτέρω αποδυνάμωση των αναπτυξιακών προοπτικών της χώρας».
Ως απάντηση, η Ρωσία κατηγόρησε την S&P πως η υποβάθμιση έγινε για πολιτικούς λογούς και «υποσχέθηκε» αντίποινα στη περίπτωση που η Δύση προχωρούσε σε επιπλέον κυρώσεις εναντίων της (αντίποινα που θα «πλήξουν βαριά τα συμφέροντα της Ευρώπης και της Δύσης γενικότερα», ήταν τα λόγια της Ρωσικής ηγεσίας).
Τελικά, η καγκελάριος Άνγκελα Μέρκελ (?) παραδέχθηκε πως η συμφωνία της Γενεύης απέτυχε το σκοπό της και πως οι G7 συζητούσαν το ενδεχόμενο μιας ενιαίας δράσης ενάντια στη Ρωσία (μιας συζήτηση που σήμερα έφερε στο φώς νέες κυρώσεις, πολύ ηπιότερες όμως εκ του αναμενόμενου από τις αγορές).
Εν τω μεταξύ, η Ρωσία συνεχίζει να αυξάνει τον αριθμό των στρατευμάτων της κοντά στα σύνορα με την Ουκρανία, εκτελώντας παράλληλα στρατιωτικές δοκιμές που συμπεριλαμβάνουν πλέον και μαχητικά αεροσκάφη.
Λαμβάνοντας υπόψιν τα παραπάνω, οι επενδυτές θα πρέπει να αναπτύξουν αμυντικές στρατηγικές και να προετοιμάσουν τα χαρτοφυλάκιά τους (ή να αλλάξουν τις επιλογές των αμοιβαίων κεφαλαίων τους) για τυχόν κλιμάκωση των σχέσεων στη περιοχή. Στο σημείο που έφθασε η διαμάχη, η Δύση δεν μπορεί πλέον να κάνει πίσω χωρίς να φανεί εξαιρετικά αδύναμη, ενώ η Ρωσία επίσης δε πρόκειται να υποχωρήσει, καθώς είναι βαθιά πεπεισμένη πως διακυβεύεται η επιβίωσή της.
Έχουμε δεί στο παρελθόν να επιβάλλονται κυρώσεις και σε άλλες χώρες (Ιράκ, Ιράν, Β. Κορέα, Συρία κλπ.), χωρίς να δημιουργούνται ιδιαίτερα προβλήματα στις αγορές. Στην παρούσα περίπτωση όμως, με την εμπλοκή δύο πολύ σημαντικών για την Ευρώπη και τον κόσμο χωρών, οι αγορές ενδέχεται να επηρεαστούν έντονα.
Επιπλέον, η Ρωσία, πέραν του ότι μπορεί να προκαλέσει σοβαρά προβλήματα και να προχωρήσει σε οικονομικές αντί-κυρώσεις απέναντι στη Δύση (και ιδίως εναντίων της Ευρώπης), μπορεί επίσης να διασφαλίσει πως ο πόλεμος θα παραμείνει οικονομικός και πως δεν θα περάσει στη φυσική του μορφή. Και σε περίπτωση που στόχος της Ρωσίας είναι η πρόκληση ενός χρηματοπιστωτικού χάους στις αγορές, στοχεύοντας ακόμη και στη διάλυση του συστήματος του δολαρίου, οι επενδυτές θα πρέπει να αντιληφθούν πως ο χαρακτηρισμός της οικονομίας σήμερα ως «αδύναμη όσων αφορά την ανάκαμψη», θα είναι πλέον ουτοπικός.
Υπάρχουν φυσικά και τομείς επενδυτικού ενδιαφέροντος, που θα βιώσουν μεγάλες ανατιμήσεις, στη περίπτωση που τελικά οι κυρώσεις και αντί-κυρώσεις λάβουν σάρκα και οστά. Καλό θα ήταν λοιπόν, οι επενδυτές (αμοιβαίων κεφαλαίων και μη) να εμπλουτίσουν τα χαρτοφυλάκιά τους (Hedging) με αυτά τα προϊόντα – εξισορροπώντας κατ’αυτόν τον τρόπο τους μεγάλους πιθανούς κινδύνους.
.
Χρυσός και οι εταιρείες εξόρυξης του
Σε περιόδους χρηματοοικονομικού χάους, ο χρυσός αποτελούσε ανέκαθεν τον καλύτερο φίλο του επενδυτή. Αιώνες ολόκληρους, ο χρυσός διατηρούσε πάντα την ιδιότητά του ως μέσον συναλλαγών – μια ιδιότητα που έκανε πάντα πιο έντονη τη σημασία του, σε περιόδους πολέμου (ενώ τα κρατικά ομόλογα πάντα έπαιρναν την κατιούσα). Στη παρούσα μάλιστα συγκυρία, ο χρυσός ενδέχεται να αποτελέσει και μέσον (εκτέλεσης οικονομικού πολέμου), καθώς η αύξηση της αξίας του βρίσκεται σε άμεση συνάρτηση με το μέγεθος της επίθεσης που θα δεχθεί το αμερικανικό δολάριο.
.
Διακυμάνσεις του χρυσού και οι αντίστοιχοι λόγοι
.
To άρθρο αποτελείται από 2 Σελίδες (…)
Όπως αναφέραμε και πρωτύτερα, ο χρυσός διατηρεί την ιδιότητα του συναλλάγματος και αποτελούσε ανέκαθεν (τουλάχιστον έως το 1971, όταν εγκαινιάστηκε το δολάριο ως αποθεματικό νόμισμα) το αποθεματικό νόμισμα όλου του κόσμου.
Στη περίπτωση λοιπόν, που η Ρωσία τελικά προχωρήσει στην οικονομική αντ-επίθεση, θέτοντας ως στόχο την αποδυνάμωση του δολαρίου ως αποθεματικό νόμισμα (όπως ανέφερε ο κ. Sergei Glazyev από το Κρεμλίνο), ο χρυσός θα αποτελέσει το μόνο πραγματικό εναλλακτικό συνάλλαγμα.
Και λαμβάνοντας υπόψιν πως ο χρυσός δεν διαθέτει ούτε κατά το ελάχιστο, τη δυνατότητα «απορρόφησης» μιας τέτοιας πιθανής μεταστροφής, κανείς καταλαβαίνει πως το πολύτιμο μέταλλο θα ερχόταν αντιμέτωπο με μια τεράστια αύξηση στην τιμή του.
.
Κόσμος – η αύξηση στην αξία του χρέους, των μετοχών και του χρυσού έως και το 2013, σε σύγκριση με την αύξηση στο ΑΕΠ.
.
Συμπερασματικά λοιπόν, θεωρούμε πως οι επενδυτές καλό θα ήταν να συμπλήρωναν το χαρτοφυλάκιό τους με την αγορά χρυσού ή ETF χρυσού (SPDR Gold Shares (GLD), PHYS, CEF). Επενδυτές που βρίσκονται σε αναζήτηση προϊόντων μεγαλύτερης μόχλευσης, θα μπορούσαν να «ανοίξουν θέση» σε μετοχές εξόρυξης χρυσού (πχ. Goldcorp GG).
.
Λευκόχρυσος (πλατίνα) και παλλάδιο
Στη περίπτωση του χρυσού, το βασικό μας επιχείρημα που δικαιολογεί τη πεποίθηση μιας πιθανής αύξηση στη τιμή του (! λαμβάνοντας ως δεδομένο, τη συνέχεια του οικονομικού πολέμου φυσικά), είναι η ιδιότητά του μετάλλου να λειτουργεί ως εναλλακτικό αποθεματικό νόμισμα απέναντι στο δολάριο.
Ο λευκόχρυσος και το παλλάδιο, μολονότι μέταλλα έντονα συσχετιζόμενα με το χρυσό, θα επηρεάζονταν όμως περισσότερο από τυχόν κυρώσεις που θα επιβάλλονταν στη Ρωσία – κυρώσεις που κατά πάσα πιθανότητα θα στόχευαν τους αντίστοιχους βιομηχανικούς κλάδους.
Σύμφωνα με τον οργανισμό γεωλογικών ερευνών των ΗΠΑ, η Ρωσία κατέχει περί το 15% της παγκόσμιας παραγωγής λευκόχρυσου (2η μεγαλύτερη χώρα παραγωγής, μετά το 70% της Ν. Αφρικής) και το 40% της παραγωγής παλλαδίου (στα ίδια επίπεδα με τη Ν. Αφρική).
Αν προσθέσουμε στα παραπάνω την πληροφορία πως στη Ν. Αφρική, πολλά ορυχεία έχουν μειώσει την παραγωγή τους το τελευταίο διάστημα λόγω απεργιών (ή έχουν πάψει να λειτουργούν εντελώς), τότε γίνεται αντιληπτό πως και στη περίπτωση αυτών τον μετάλλων, η τιμή μπορεί να αυξηθεί δραματικά.
Οι επενδυτές μπορούν να επωφεληθούν μιας πιθανής ευκαιρίας, αγοράζοντας λευκόχρυσο και παλλάδιο (ETF) – με ελάχιστες δυστυχώς τις εναλλακτικές, όσων αφορά τις εταιρείες παραγωγής των μετάλλων αυτών (ελάχιστα ανεπτυγμένες αγορές), όπως είναι για παράδειγμα η Platinum Group Metals (PLG), που ταυτόχρονα ενέχει και τον χαμηλότερο κίνδυνο απεργιών.
.
Λιπάσματα
Η Ουκρανία αποτελεί σημαντικό εξαγωγέα της παγκόσμιας αγοράς λιπασμάτων (8,5% ουρία, 6,5% αμμωνία). Τυχόν κυρώσεις ή στρατιωτικές επεμβάσεις στη χώρα, αυξάνουν τη πιθανότητα μιας γενικευμένης διακοπής στη παραγωγή, μειώνοντας τη συνολική προσφορά στην παγκόσμια αγορά λιπασμάτων. Και με τη Ρωσία να κατέχει επίσης σημαντικό μερίδιο στη παραγωγή του είδους, αντιλαμβάνεται κανείς πως και σε αυτόν τον κλάδο, οι τιμές ενδέχεται να αυξηθούν σημαντικά (τονίζουμε και πάλι, πως κάτι τέτοιο θα ίσχυε μόνο στη περίπτωση που οι διαμάχες συνεχίζονταν και ισχυροποιούνταν).
Σημαντικό ρόλο στην αύξηση της τιμής των λιπασμάτων, θα παίξει και η τιμή του φυσικού αερίου (ή όποιας μορφής ενεργειακής πρώτης ύλης χρησιμοποιηθεί ως υποκατάστατό του), καθώς η παραγωγή αυτών προϋποθέτει τη χρήση ενέργειας.
Από επενδυτικής πλευράς, οι εταιρείες που θα εμφανίσουν αύξηση στους Τζίρους τους, θα είναι οι αντίστοιχες της Δύσης, οι οποίες μέχρι τώρα δεν μπορούσαν να ανταγωνιστούν τις χαμηλές τιμές που διατηρούσε η Ουκρανία.
.
Σημείωση:
Οι παρούσες συγκυρίες, ενδέχεται να προκαλέσουν πολύ μεγαλύτερη αναστάτωση στις αγορές από ότι η κρίση του 2008, πρωτίστως διότι το 2008 οι χώρες συνεργάζονταν μεταξύ τους για να μειώσουν τους κινδύνους. Στη κρίση που βιώνουμε τώρα, παρατηρούμε τον διαχωρισμό του κόσμου σε στρατόπεδα και κατ’ επέκτασιν μονάχα ένας νικητής μπορεί να υπάρξει.
Έχουν στο παρελθόν πολύ συχνά γίνει αναφορές για ενδεχόμενη επιστροφή στο κανόνα του χρυσού (έστω και μερική) και με τη Κίνα να εισάγει χρυσό σε μεγάλες ποσότητες, κανείς μπορεί να υποθέσει πως ετοιμάζεται να αποδεσμευτεί από τον κανόνα του δολαρίου.
Δεν είναι όμως λίγοι οι υποστηρικτές που μιλάνε για τιμή του χρυσού στα $800/oz. Το σίγουρο πάντως είναι, πως ΗΠΑ και Ευρώπη (ίσως και η Ιαπωνία), θα κάνουν τα πάντα για να μην επιτρέψουν στην τιμή του πολύτιμου αυτού μετάλλου να αποκτήσει την απαραίτητη αξία, που θα διευκολύνει χώρες όπως η Κίνα, να το αναγνωρίσουν ως αποθεματικό νόμισμα (στην τιμή των $800/oz. δεν συμφέρει την Ασιατική χώρα η αναγνώρισή του ως αποθεματικό).